czwartek, 11 czerwca 2020

Daty w czerwcowym kalendarzu 2020


01.06.1750 – w Działdowie zmarł ks. Samuel Tschepius (ur. 1678), duchowny na Mazurach, pisarz religijny.

01.06.1940 – zmarł ks. Stanisław Kożusznik (ur. 1912), wikariusz w Warszawie i starszy asystent Wydziału Teologii Ewangelickiej UW, aresztowany wraz z innymi księżmi warszawskimi w październiku 1939 r., osadzony w więzieniu. W maju 1940 r. został zwolniony, i wkrótce zmarł.
03.06.1890 – w Krakowie zmarł Oskar Kolberg (ur. 1814), etnograf, folklorysta i kompozytor, zbieracz pieśni ludowych.
05.06.1960utworzenie w Rzymie Sekretariatu do Spraw Jedności Chrześcijan
05.06.1940ks. Władysław Pawlas (ur .1908) został przeniesiony do Mauthausen-Gusen, gdzie przy pracy zmarł z wycieńczenia, ewangelicki duchowny, pracował w parafii wiślańskiej na Śląsku Cieszyńskim, aresztowany i przewieziony 28.04.1940 do obozu koncentracyjnego w Dachau.
09.06.1520 – urodził się Konstanty Ferber (zm. 1588), burmistrz Gdańska.
10.06.1930 – w Heidelbergu zmarł Adolf von Harnack (ur. 1851), niemiecki teolog luterański, biblista, patrolog, historyk Kościoła, opublikował ponad 1500 prac.
13.06.1920 – we Lwowie zmarł Jan Niemiec (ur. 1858), pedagog, doktor biologii, nauczyciel szkoły ewangelickiej we Lwowie, dyrektor seminarium nauczycielskiego.
15.06.1980 – poświęcenia kamienia węgielnego podbudowę kościoła w Warszowicach.
21.06.1930 – w Miechowicach zmarła Eva von Tiele-Winckler (ur. 1866), Matka Ewa, twórczyni zakładów diakonijnych w Miechowicach.
21.06.1850 – w Paproci Dużej urodził się ks. Rudolf Gustaw Gundlach (zm. 1922), duchowny, pisarz religijny, współpracownik „Zwiastuna Ewangelicznego”, tłumacz i autor pieśni religijnych.
22.06.1650 – we Frankfurcie zmarł Mateusz Merian (ur. 1593), szwajcarski rytownik.
24.06.1910 – w Nowych Kiejkutach urodził się Jan Bocian (zm. 1981), mazurski działacz narodowy.
25.06.1530 – odczytano na sejmie w Augsbursgu ułożone przez Melanchtona „Wyznanie Augsburskie”.
27.06.1880 – w stanie Tuscumbi Alabama urodziła się Helen Keller (zm. 1968), amerykanka, niewidoma, niema i głucha, zajmowała się wychowaniem, kształceniem i zabezpieczaniem prawa do pracy osób ociemniałych, autorka artykułów, listów.
06.1940 – zmarł podczas apelu ks. Robert Nitschman (ur. 1892), proboszcz w Nowym Dworze k. Warszawy i od 1937 r. konsenior diecezji warszawskiej, aresztowany 15.11.1939 r., osadzony na Pawiaku. Zarzucano mu walkę z szerzącym się w jego parafii hitleryzmem. Przewieziony został do obozu koncentracyjnego w Sachsenhausen, gdzie zmarł.
1520 Królewski zakaz przywozu do Polski literatury luterańskiej.

Twarde braterstwo


wtorek, 5 maja 2020

Daty w majowym kalendarzu

01.05.2000 – zmarł ks. dr Tadeusz Wojak, długoletni dyrektor Wydawnictwa „Zwiastun”

07.05.1930 – w Warszawie zmarł Edmund Kessler (ur. 1880), generał, szef Sztabu Generalnego

07.05.1820 – w Warszawie urodził się Leopold Matuszyński (zm. 1893), reżyser operowy w Warszawie

08.05.1940 – zmarł ks. sen. Karol Kulisz (ur. 1873), duchowny, proboszcz w Cieszynie, zwierzchnik diecezji cieszyńskiej, kaznodzieja, działacz społeczny i narodowy na Śląsku Cieszyńskim, wydawca literatury religijnej

09.05.1760 – w Hernhut zmarł Mikołaj Ludwik von Zinzendorf (ur. 26.05.1700), niemiecki teolog ewangelicki, reformator religijny, przywódca ruchu pietystycznego w Saksonii, autor pieśni religijnych

12.05.1970 – w Londynie zmarł Władysław Anders (ur. 1892), generał, wódz naczelny Woјska Polskiego

12.05.1820 – we Florencji urodziła się Florencja Nightingale (zm. 1910), angielska pielęgniarka i działaczka społeczna, inicjatorka nowoczesnego pielęgniarstwa założycielka, pierwszej szkoły zawodowej dla pielęgniarek

17.05.1490 – w Ansach urodził się Albrecht Hohenzollern (zm. 1568), ostatni wielki mistrz Zakonu Krzyżackiego, założyciel Uniwersytetu w Królewcu

21.05.2000 – wmurowano kamień węgielny pod budowę kościoła w Lesznej Górnej (Śląsk Cieszyński)

21.05.1810 – w Piszu urodził się ks. Gustaw Gizewiusz (zm. 1848), duchowny, publicysta, działacz narodowy na Mazurach, proboszcz parafii w Ostródzie, badacz folkloru

21.05.1780 – w Norwich na Wyspach Brytyjskich urodziła się Elżbieta Fry (1780-1845), wybitna brytyjska filantropka i działaczka chrześcijańska, organizatorka pomocy dla więźniów, w szczególności dla kobiet

21.05.1690 – w Roxbury (USA) zmarł John Eliot (ur. 1604), misjonarz wśród Indian

22.05.1910 – urodził się ks. Gustaw Meyer (zm. 1982), duchowny, proboszcz parafii w Szczecinie, przewodniczący szczecińskiego oddziału PRE

25.05.1580 – wydano „Księgę Zgody”, zawierającą symboliczne księgi Kościoła Luterańskiego

Wielkanoc 2020


niedziela, 19 kwietnia 2020

Ksiądz Alfred Jan Figaszewski (1924-2020)

Pamięci Wielkiego Duchownego poświęcam...

Kalendarium życia i działalności
ks. Alfreda Jana Figaszewskiego


Ks. Alfred Jan Figaszewski (1924-2020)
8 listopada 1924 – w Warszawie żona Maria z Chabasińskich urodziła bliźnięta: córkę Alicję i syna Alfreda Jana
1931 – dzieci Alicja i Alfred Jan rozpoczęły naukę w szkole parafialnej w Katowicach 
od 1939 – syn Alfred uczęszczał do ewangelickiego Gimnazjum im. M. Reja w Warszawie
od grudnia 1935 – wraz z rodzicami zamieszkał w Brześciu nad Bugiem (jego ojciec został powołany na szefa Duszpasterstwa Wyznań Ewangelickich Okręg IX  i w latach 1938-1939 był proboszczem parafii ewangelicko-augsburskiej w Brześciu nad Bugiem)
we wrześniu 1939 – tj. po nagłej śmierci ojca (1.08.1939) z matką i siostrą zamieszkał w podwarszawskiej Radości
1940-1944 – syn Alfred Jan pobierał nauki na tajnych kompletach, zdając w 1944 roku egzamin dojrzałości
1944 – Alfred Jan został powołany do Wojska Polskiego i skierowany do szkoły podoficerskiej we Włodawie. Po odbyciu szkolenia został wysłany na front i walczył podczas Operacji Berlińskiej. Uczestniczył w kampanii wojennej w stopniu plutonowego w 1 Dywizji Wojska Polskiego, w 6. Pułku Artylerii Lekkiej. Został odznaczony Krzyżem Walecznych w walkach o Łabę.
1945-1951 – studiował na Wydziale Teologii Ewangelickiej Uniwersytetu Warszawskiego
20 stycznia 1952 – Alfred Jan został ordynowany na księdza ewangelickiego. Ze względu na zniszczenia wojenne, jakim uległ kościół św. Trójcy w Warszawie, ordynacja miała miejsce w kościele ewangelicko-reformowanym na Lesznie
Styczeń/czerwiec 1952 – pracę duszpasterską rozpoczął na Mazurach w Kętrzynie
od 1 lipca 1952 do przejścia na emeryturę w 1992 roku był proboszczem Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Gliwicach
15.11.1981 – czynnie uczestniczył we wprowadzeniu ks. Rudolf Pastuchy w urząd Seniora Diecezji Katowickiej
27.03.1983 – wziął udział w nabożeństwie odbywającym się w Bytomiu Miechowicach z okazji 500-lecia urodzin ks. Marcina Lutra
15.05.1983 – przybył do Pszczyny na ekumeniczną uroczystość 500. Rocznicy urodzin ks. Marcina Lutra
3-4.05.1984 – w domu wypoczynkowym „Betania” w Wapienicy odbywały się rekolekcje duchownych Diecezji Katowickiej, w których uczestniczył Jubilat
10.11.1984 – parafia ewangelicka w Gliwicach w czasie nabożeństwa dziękczynnego obchodziła 60. urodziny ks. Alfreda Figaszewskiego
12-14.11.1984 – w Wiśle Jaworniku odbywały się rekolekcje dla duchownych Diecezji Katowickiej, w których uczestniczył Jubilat
19.10.1989 – uchwałą Konsystorza przedłużono czas urzędowania ks. Alfreda Figaszewskiego w Gliwicach do 31.12.1990
27.11.1989 – parafia w Gliwicach była organizatorem konferencji diecezjalnej księży
31.12.1989 – uczestniczył w poświęceniu placu pod budowę Domu Opieki w Miechowicach
6.09.1990 – Konsystorz  przedłużył ks. Alfredowi Figaszewskiemu czas urzędowana w Gliwicach do 30.06.1991
12.12.1990 – parafia w Gliwicach, której proboszczował Jubilat była organizatorem konferencji diecezjalnej księży
29.05.1991 – zgodnie z pismem Rady Parafialnej w Gliwicach Konsystorz przedłużył po raz kolejny ks. Alfredowi Figaszewskiemu czas urzędowania w Gliwicach do 31.01.1992
9.09.1991 – ks. Alfred Figaszewski uczestniczył w wycieczce duchownych Diecezji Katowickiej na Zaolzie
21.11.1991 – Konsystorz uchwałą przeniósł ks. Figaszewskiego z dniem 1.02.1992 w stan spoczynku i wyraził podziękowanie za wieloletnią służbę duszpasterską
19.01.1992 – ks. Alfred Figaszewski i ks. Stanisław Żwak w Gliwicach obchodzili jubileusz 40-lecia ordynacji
5.05.1992 – nastąpiło przekazanie Parafii przez ks. Alfreda Figaszewskiego ks. Jerzemu Samcowi
20.01.2002 – w Gliwicach obchodzono jubileusz 50-lecia ordynacji ks. Alfreda Figaszewskiego o czym informuje „Zwiastun Ewangelicki”:
50 lat minęło. Jubileusz ordynacji ks. Alfreda Figaszewskiego
W niedzielę 20 stycznia br.[2002], w kościele ewangelickim w Gliwicach odbyło się uroczyste nabożeństwo z okazji 50. rocznicy ordynacji ks. Alfreda Figaszewskiego, emerytowanego proboszcza. Nabożeństwo zostało zorganizowane dokładnie w 50. rocznicę ordynacji, które odbyła się 20 stycznia 1952 roku w Warszawie. Oprócz Księdza Jubilata oraz obecnego gliwickiego proboszcz ks. Jerzego Samica, bpa Tadeusza Szurmana, bpa Rudolfa Pastuchy oraz pozostałych księży, w uroczystości udział wzięli członkowie gliwickiej parafii, przyjaciele i zaproszeni goście. Podczas nabożeństw śpiewał gliwicki chór parafialny pod dyrekcją Jana Lorka.
W czasie nabożeństwa miały miejsce trzy przemówienia. Jako pierwszy przemówił bp Tadeusz Szurman, który przekazał Jubilatowi w imieniu władz Diecezji Katowickiej gratulacje i życzenia, podkreślając jego długoletnie zaangażowanie w pracy kościelnej. Kazanie wygłosił bp Rudolf Pastucha. Skoncentrował się na roli i zasadach pracy duszpasterskiej duchownego. Jako ostatni przemówił ks. Alfred Figaszewski, który podzielił się swoimi refleksjami z wielu lat pracy w Kościele. Po nabożeństwie składano gratulacje i życzenia, a później, w auli Liceum Ogólnokształcącego Towarzystwa Ewangelickiego odbyło się spotkanie. Był to sposobny czas na wspomnienia z życia  Jubilata oraz ludzi, którzy zetknęli się z nim w ciągu minionych lat.
(xam – „Zwiastun” 2002, nr 4).
Przedruk: R. Pastucha, Kronika 1981-2008. Kraków 2008, s. 287-288
13.11.2004 – w Gliwicach-Łabędy obchodzono 80-lecie urodzin ks. Alfreda Figaszewskiego
09.11.2014 – w kościele ewangelickim w Gliwicach odbyło się nabożeństwo połączone z jubileuszem 90-lecia urodzin ks. Alfreda Figaszewskiego, emerytowanego proboszcza w Gliwicach i Pyskowicach. Z tej okazji Wydawnictwo „Ewangelik Pszczyński” wydało książkę o ojcu jubilata.


Ks. Alfred Jan Figaszewski – bibliografia przedmiotowa w wyborze

1.   Figaszewski Alfred, Drogi Pana. Cz. 1-2, „Ewangelik Pszczyński” 1995, nr 1, s. 19; 1995, nr 5/6, s. 9-10.
2.    Jubilaci : [Figaszewski Afred (ks.)], „Ewangelik Pszczyński” 1994, nr 9/10, s. 19-21.
3.    Jubileusz najstarszego duchownego, „Zwiastun Ewangelicki” – 2009, nr 23, s. 20.
4.    Nowoordynowani księża : [fotografie]. –„Kalendarz Ewangelicki” 1953, s. 105-108
5.   Opowołaniuwywiad z ks. Alfredem Figaszewskim, rozm. J. Samiec, „Zwiastun Ewangelicki” 2004, nr 24, s. 9-10. Tekst pochodzi z wywiadu do radia „Po prostu”
6.    Rej Krzysztof, Sylwetki kapelanów wojskowych. [Cz.3], „Ewangelik Pszczyński”  1997, nr 5/6, s. 33-34.
7.     Samiec Jerzy, Jubileusz 80-lecia urodzin,  „Zwiastun Ewangelicki” 2004, nr 24, s. 26.
8.   Szturc Jan, Sylwetki ewangelików śląskich z terenu obecnego województwa katowickiego: ks. Alfred Hugon Figaszewski. Cz. 8, „Ewangelik Pszczyński” 1997, nr 9-10, s. 30-31.
9.   Xam, 50[Pięćdziesiąt] lat minęło : jubileusz ordynacji ks. Alfreda Figaszewskiego, „Zwiastun Ewangelicki” 2002, nr 4, s. 19.
10.  Z dziejów naszej Diecezji : ks. Alfred Hugon Figaszewski, „Ewangelik Pszczyński” 1993, nr 2, s.9

11.    Zależny od miłości Bożej, rozm. J. Samiec, „Zwiastun Ewangelicki” 2012, nr 2, s. 19.


Opracowała: dr Jadwiga A. Badura

Pasja 2020


czwartek, 2 kwietnia 2020

Daty w kwietniowym kalendarzu 2020

01.04.1750 – w Dederkałach Wielkich urodził się Hugo Kołłątaj (zm. 1812), polski polityk, publicysta, biskup, satyryk.

02.04.1910 – w Bethel (Westfalia) zmarł Friedrich Christian Carl von Bodelschwingh (ur. 1831), duchowny ewangelicki, wybitny kaznodzieja i działacz społeczny, przede wszystkim działacz misji wewnętrznej.

02.04.2000 – odbyło się pierwsze ewangelickie nabożeństwo w przekazanym przez katolików kościele ewangelickim w Siemianowicach Śląskich.

02.04.2000 – w Żaganiu poświęcono nową kaplicę ewangelicką.

2 04 1870 – w Dundadze w Kurlandii urodził się Teodors Grīnbergs (zm. 1962), łotewski duchowny luterański, nauczyciel i poseł na Sejm w Rydze.

05.04.1980 – zmarł w Cieszynie ks. Robert Fiszkal (ur. 1908), duchowny, radca Konsystorza, proboszcz parafii w Wiśle, budowniczy Domu Opieki dla Dorosłych w Dzięgielowie.

09.04.1570 – początek znanego w dziejach Reformacji polskiego synodu ewangelickiego w Sandomierzu.

10.04.1900 – w Cieszynie urodził się Henryk Unucka (zm. 1988), inżynier, propagator muzyki.

14.04.1570 – podpisano Ugodę Sandomierską, uważaną za jeden z pierwszych aktów ekumenicznych między trzema Kościołami ewangelickim: luterańskim, kalwińskim i Braci Czeskich.

18.04.2000 – zmarła Janina Wojak, żona ks. dr. Tadeusza Wojaka.

19.04.1560 – w Wittenberdze zmarł Filip Melanchton (ur. 1497), reformator religijny, najbliższy współpracownik Marcina Lutra, współtwórca Reformacji.

poniedziałek, 23 marca 2020

Wspominanie ks. Jana Grossa


Ks. Jan Gross w Dzięgielowie (2005)
Nad grobem ks. Jana Grossa w rocznicę urodzin'2014

Hymn wdzięczności

z okazji 70. rocznicy urodzin ks. Jana Grossa (2008)


Słowa: Aniela Czyż
Mel. „O cudny dzień…” (Harfa, nr 191)

1. Tak piękny dzień święcimy dziś, do Boga wznosząc serce, myśl,
Dziękując Mu za łaskę tą, że wiódł Cię Sam prawicą Swą.
Chcemy nieść dzięki Mu w tym uroczystym, pięknym dniu.
Niech hymny brzmią na Bożą cześć, a z serc ulata chwały pieśń:\
Dzięki Ci, dzięki Ci za wszystkie lata, wszystkie dni.

2. Tworzymy dzisiaj jeden krąg życzliwych serc, przyjaznych rąk,
Bo Pan połączył wszystkich nas, niech błogosławi dziś ten czas
Chcemy nieść dzięki Mu w tym uroczystym, pięknym dniu.
Niech hymny brzmią na Bożą cześć, a z serc ulata chwały pieśń:
Dzięki Ci, dzięki Ci za wszystkie lata, wszystkie dni.

3. Niech nadal Cię prowadzi Bóg, dąż za Nim w ślad najlepszą z dróg.
Niech Błogosławi życie Twe, na ścieżki blaski słońca śle.
Panie nasz, Panie nasz miłością Go i łaską darz.
Udzielaj nadal nowych sił, by użytecznym sługą był.
W niebie zaś niech Twa dłoń koronę włoży Mu na skroń.

Wypowiedzi ks. Jana Grosa:

Krzyż w ołtarzu kościoła 
      ewangelickiego w Tychach.
Nabożeństwo chrześcijańskie, w czasie którego jest głoszone Słowo Boże i udzielane Święte Sakramenty, które są kanałami łaski Bożej, jest zawsze właśnie z tego powodu radosną uroczystością chrześcijańskiego zboru, Ludu Bożego.
"Zwiastun" 1993, nr 13, s. 15
W Kościele są pewne niepodważalne elementy, których nikt nie powinien naruszać, które należą do znaków Kościoła. Przede wszystkim jest to źródło naszej wiary – Pismo Święte i Księgi Symboliczne, które są wykładnikiem Słowa Bożego w duchu luterańskim. Wszystko inne, co było w przeszłości i teraźniejszości Kościoła, a więc wszystkie agendy, śpiewniki, porządki kościelne, prawa kościelne –jest zmienne i podlega wymianie, korektom.
"Zwiastun" 1993, nr 23, s. 20
Wielką wartość, znaczenie i zadanie do spełnienia ma każdy członek naszego Kościoła. Toteż nikogo nie należy lekceważyć, poniżać i pomniejszać. Nie możemy powiedzieć: Bez niego też damy sobie radę! (…) W Kościele bowiem mamy do spełnienia dwa zadania: wzajemnie być dla siebie oparciem duchowym, a także podporą materialną.
"Zwiastun" 1970, nr 18, s. 269