Moc Boża

Daty w lipcu

Radomierzyce

Z cyklu: Podróże kształcą cz. 1

Radomierzyce to wieś powiecie zgorzeleckim, województwie dolnośląskim. Do 21 grudnia 2007 funkcjonowało w miejscowości przejście graniczne Radomierzyce-Hagenwerder, które na mocy układu z Schengen zostało zlikwidowane. Można znaleźć tam ciekawe miejsca

Kościół poewangelicki wzniesiony na początku XVIII w. na miejscu wcześniejszego. Budynek jednonawowy, murowany z kamienia, z wieżą od zachodu. 

Dom pogrzebowy z 1732 roku przy kościele ap. Piotra i Pawła w Radomierzycach, pełniący także funkcję mauzoleum.

Niestety do środka nie dało się wejść, 

Tympanon mauzoleum przy kościele ap. Piotra i Pawła w Radomierzycach z kartuszem herbowym rodziny von Ziegler

Ornamenty architektoniczne wokół okna mauzoleum

Kim była rodzina von Ziegler?

W wikipedii znalazłam jedynie krótką informację o protoplaście rodu, Oto ona:

"Joachim Zygmunt von Ziegler-Klipphausen (ur. 13 października 1660 w Radomierzycach, zm. 30 czerwca 1734 tamże) – szambelan króla Polski Augusta II Mocnego i nadzorca królewskich pałaców, dziedzic Radomierzyc i fundator barokowego pałacu w Radomierzycach. Wywodził się z miśnieńskiego rodu szlacheckiego von Ziegler-Klipphausen." Był postacią barwną, zajmował się mistyką, chorowity...

 

Epitafia wmurowane w ścianę kościoła ap. Piotra i Pawła w Radomieszycach

Pałac na wyspie w Radomieszycach

Niestety niedostępny dla odwiedzających. Już na mostku wejścia broni rampa zabezpieczona z jednej strony śrubą i drutem kolczastym. Chcąc zbliżyć się do bramy wjazdowej na dziedziniec trzeba pokonać jeszcze tabliczkę z napisem "Teren prywatny. Wstęp wzbroniony". Przed bramą można przeczytać tablicę informacyjną. Nic więcej nie można dojrzeć!

Ogród, klasztor oraz część gospodarcza położone są na sztucznej wyspie, otoczonej podwójnym pierścieniem Nysy Łużyckiej, przez którą prowadzą dwa kamienne mosty.

Zespół pałacowy został wybudowany w XVIII w. z inicjatywy właściciela Radomierzyc Joachima Zygmunta von Zieglera–Klipphausena. 

Budowę pałacu rozpoczęto w 1708 r. i chociaż podstawowe prace zakończono w 1722 r., to ostateczny kształt przedsięwzięcie zyskało dopiero w poł. XVIII w. Głównym projektantem pałacu i całego zespołu był architekt drezdeński Johann Friedrich Karcher.

Prawdopodobnie już od rozpoczęcia budowy Ziegler planował przeznaczyć pałac na siedzibę ewangelickiej fundacji.Uroczystość otwarcia działalności fundacji miała miejsce 14 listopada 1728 r. w radomierzyckim pałacu. Na cześć twórcy fundacja, a następnie cały kompleks pałacowy przyjęły nazwę Joachimstein.

 Instytucja określana jako „wolny, ewangelicki, świecko–szlachecki zakład dla panien” miała swój szczególny charakter. Mogły do niego wstępować wyłącznie panny w wieku 16–35 lat, obowiązkowo szlacheckiego, a najlepiej arystokratycznego pochodzenia. Na stałe w pałacu przebywało 12 panien, z których każda posiadała swój pokój, specjalnie uszyte stroje oraz roczne kieszonkowe w wysokości 208 talarów. Przełożoną była tzw. ochmistrzyni, zwykle owdowiała arystokratka. Pierwszym z nich był właściciel nieodległego majątku we Włosieniu, szambelan Gottlob von Gablenz.

Mimo że zasady panujące w zakładzie były zbliżone do reguł panujących w klasztorach, każda z panien miała prawo z niego wystąpić i wyjść za mąż. Takie sytuacje były jednak sporadyczne.

Po śmierci Zieglera fundacja przechodziła burzliwe koleje losu, jej działalność zakończyła się z chwila wybuchu drugiej wojny światowej.

Pasja i Wielkanoc

Niebios dzwony zapraszają na wesele w rajską włość:

wszystkie bóle tam znikają, miejsce znajdzie każdy gość.

Jezus darzy życia chlebem, złóżcie Jemy ciężar swój,

wiara was połączy z niebem, gdzie bogactwa macie zdrój.

Dzwonów głos, pieśni moc płynie z ust anielskich w dół.

Dźwięczny ton z górnych stron: Dziś weselny stroją stół!

(ŚE 177,2)

Nastał nam czas przeradosny, wierni więc pląsajcie!

Zmartwychwstanie Bożej wiosny pieśnią przywitajcie!

Wyszedł z grobu nasz Zbawiciel, ludu swego Odkupiciel!

Chwałę Jemu dajcie!

(ŚE 184,1)

O głowo coś zraniona, zhańbiona, zlana krwią 

i cierniem uwieńczona, złoczyńcy Ciebie lżą.

O głowo coś jaśniała odblaskiem Bożej czci, 

lecz teraz wynędzniała, bądź pozdrowiona mi. 

(ŚE 142,1)

Czy to już wiosna?

Pańska jest ziemia i to, co ją napełnia
Psalm 24,1a

Daty w kwietniu

01.04.1548 – zmarł Zygmunt I Stary (1467-1548), król Polski, wielki książę litewski

01.04.1629 – zmarł w Gdańsku ks. Jakub Fabricius (1551-1629), długoletni rektor Gdańskiego Gimnazjum Akademickiego, autor rozpraw z historii Reformacji i dydaktyki nauczania, kaznodzieja, duchowny

01.04.1937 – w Cieszynie zmarł Władysław Michejda (1876-1937), prawnik , burmistrz Cieszyna

02.04.1805 – w Odense urodził się Hans Christian Andersen (1805-1875), pisarz duński

02.04.1870 – w Dundadze w Kurlandii urodził się ks. Teodors Grīnbergs (1870-1962), łotewski duchowny luterański, nauczyciel i poseł na Sejm w Rydze

02.04.1910 – w Bethel (Westfalia) zmarł ks. Friedrich Christian Carl von Bodelschwingh (1831-1910), duchowny ewangelicki, wybitny kaznodzieja i działacz społeczny, przede wszystkim działacz misji wewnętrznej

02.04.1985 – w Pasymiu zmarł ks. Henryk Szreder (1916-1985), duchowny w parafiach mazurskich, uczestnik obrony Warszawy, działacz straży pożarnej

03.04.1575 – w Niemodlinie urodził się ks. Gabriel Fabricius (zm. 01.04.1629), duchowny ewangelicki, poeta, kaznodzieja

03.04.1823 – na Mazurach urodził się ks. August Wilhelm Czygan (1823-1874), nauczyciel w Giżycku, kaznodzieja i proboszcz w Wielbarku k. Szczytna

 03.04.1897 – we Wiedniu zmarł Johannes Brahms (1833-1897), kompozytor, pianista i dyrygent

04.04.1834 – urodził się w Mistrzowicach Jerzy Cieniała (1834-1913), rolnik, polski poseł ze Śląska Cieszyńskiego do parlamentu austriackiego, działacz narodowy

04.04.1845 – urodził się w Drogomyślu ks. Jerzy Badura (1845-1911), duchowny, pisarz religijny, działacz narodowy, wydawca pisma dla ewangelików „Nowiny Szląskie”

04.04.1968 – zginął ks. Martin Luther King, bojownik o prawa murzynów w USA

04.04.1975 – w Wiśle zmarł Jan Pilch (1887-1975), nauczyciel, redaktor, organista, zwolennik okultyzmu

05.04.1878 – w Nicei zmarł Leopold Kronenberg (1812-1878), bankowiec, założyciel Wyższej Szkoły Handlowej, która dała początek SGH

05.04.1913 – w Cieszynie zmarł Jerzy Cienciała (ur. 04.04.1834), rolnik, działacz narodowy na Śląsku Cieszyńskim

05.04.1922 – zmarła Pandita Ramabai (1858-1922), misjonarka w Indiach

05.04.1941 – w szpitalu wojskowym w Weisser Hirsch zmarł gen. dyw. Franciszek Kleeberg (1888-1941), polski dowódca wojskowy

05.04.1980 – zmarł w Cieszynie ks. Robert Fiszkal (198-1980), duchowny, radca Konsystorza, proboszcz parafii w Wiśle, budowniczy Domu Opieki dla Dorosłych w Dzięgielowie

06.04. 1528 – zmarł Albrecht Dürer, malarz i grafik niemiecki, pionier drzeworytnictwa i miedziorytnictwa

06.04.1952 – urodził się w Warszawie ks. Kazimierz Ostachiewicz (1883-1952), duchowny, superintendent Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w Polsce

06.04.1966 – w Zurychu zmarł ks. prof. dr Emil Brunner (1889-1966), duchowny Kościoła Ewangelicko-Reformowanego, działacz ekumeniczny

06.04.885 – zmarł Metody (ok. 815-885), „apostoł Moraw”, misjonarz, prowadził misje chrystianizacyjne na ziemiach zamieszkanych przez Słowian

07.04.1881 – zmarł Jan Henryk Wichern (1808-1881), ojciec misji wewnętrznej w Kościele ewangelickim

07.04.1914 – urodził się Artur Cienciała (1914-1985), artysta rzeźbiarz, budowniczy ołtarza dla Kościoła ewangelickiego w Katowicach (1949)

08.04. 1629 – zmarł Jan Turnowski junior (1567-1629), profesor teologii w Toruńskim Gimnazjum Akademickim, kaznodzieja polski, jeden z tłumaczy Biblii Gdańskiej, wydawca poszerzonego wydania kancjonału Piotra Artomiusza,

08.04.1586 – w Brunszwiku zmarł Martin Chemnitz (1522-1586), jeden z najwybitniejszych po Lutrze teologów luterańskich, zwany nawet „alter Martinus Lutherus”. współzałożyciel uniwersytetu w Helmstedt

08.04.1633 – w Dębicy zmarł ks. Daniel Mikołajewski (1560-1633), pisarz i polemista religijny, tłumacz Biblii Gdańskiej

09.04.1592 – w Cieszynie urodził się ks. Jerzy Trzanowski (1592-1637), kaznodzieja, pisarz religijny, autor kancjonału „Cithara sanctorum”. Zmarł 29 maja 1637

09.04.1598 – w Großbreesen (Guben) urodził się Johann Crüger, (1598-1662), niemiecki kompozytor i organista, twórca pieśni religijnych: „Dziękujmy Bogu wraz”, „Jezu, życia mego życie”, „Na Golgotę, duszo, śpiesz”, „Jezus żyje! Z Nim i ja”, „Jezu, ma radości”

09.04.1878 – urodził się ks. Konstanty Kurnatowski (1878-1943), duchowny, superintendent generalny Kościoła Reformowanego na Litwie, profesor uniwersytetu w Kownie, znawca języków starożytnych, publicysta

09.04.1883 – w Kaliszu urodził się Juliusz Ulrych (1883-1959), minister komunikacјi

09.04.1945 – zginął we Flossenburgu ks. Dietrich Bonhoeffer (1906-1945), duchowny, luterański teolog, intelektualista

10.04.1829 – urodził się Nottingham ks. William Booth (1829–1912) - duchowny metodystyczny, założyciel i pierwszy generał (1878—1912) Armii Zbawienia

10.04.1900 – w Cieszynie urodził się Henryk Unucka (1900-1988), inżynier, propagator muzyki

10.04.1909 – urodziła się w Słupcy (poznańskie) s. Danuta Wanda Gerke (1909-1997), diakonisa, przełożona Diakonatu Żeńskiego „Eben-Ezer” w Dzięgielowie (1945-1981)

10.04.1939 – zmarł w Staszowie ks. Kazimierz Szefer (1861- 1939), duchowny kalwiński, naczelny kapelan ewangelicko-reformowany w Wojsku Polskim okresu II RP

11.04.1648 – we Wrocławiu zmarł Matthäus Apelles von Löwenstern (1594-1648), pedagog, poeta, muzyk, autor pieśni kościelnych, kantor, dyrektor orkiestry dworskiej

11.04.1908 – urodziła się Cecylia Vetulani (1908-1982), historyk sztuki, konserwator zabytków, od 1945 r. związana z Olsztynem

11.04.1947 – zmarł w Białymstoku Bronisław Iżycki-Herman (1865-1947), działacz Jednoty reformowanej na Litwie, jej prezydent w latach 1920-1939, w 1945 r. repatriowany do Polski

12.04.1621 – w Komorznie pod Byczyną urodził się ks. Jerzy Bock (1621-1690), proboszcz w Oleśnicy, poeta, autor „Nauki domowej” i „Agendy” kościelnej

12.04.1906 – urodził się Feliks Rączkowski (1906-1989), kompozytor, wirtuoz muzyki organowej, profesor w klasie organów w PWSM w Warszawie

12.04.1933 – zmarł w Warszawie Ignacy August Boerner (1875-1933), inżynier mechanik, pułkownik WP, działacz niepodległościowy, bliski współpracownik Józefa Piłsudskiego, minister poczt i telegrafów w kilku rządach II RP, członek PPS, bliski współpracownik Józefa Piłsudskiego

12.04.1979 – zmarł dr med. Jan Zielina (1907-1979), początkowo lekarz wojskowy, potem w Szpitalu Śląskim w Cieszynie.

14.04.1759 – w Londynie zmarł George Frideric Handel (1685-1759), najwybitniejszy (obok J.S.Bacha) kompozytor epoki baroku, twórca oratorium Mesjasz, głęboko wierzący luteranin, twórca wiele utworów o treści religijnej

14.04.1861 – w Kaliszu urodził się Karol Szolc-Rogoziński (1861-1896), podróżnik, odkrywca, etnograf

14.04.1867 – urodził się w Grodźcu k. Kalisza ks. Leopold Wojak (1867-1962), duchowny, nauczyciel, wieloletni proboszcz parafii w Częstochowie

14.04.1883 – w Końskiej (Zaolzie) urodził się Jerzy Stonawski (1883 - 1936), pedagog, dyrektor Państwowej Szkoły Przemysłowej w Bielsku, wiceburmistrz Bielska

14.04.1952 – zmarł ks. Henryk Wegener-Wojnowski (1916-1952), duchowny, redaktor „Gwiazdki” (dwutygodnik dla dzieci), współpracownik „Przeglądu Ewangelickiego”, więzień obozów koncentracyjnych, proboszcz parafii w Bytomiu, pierwszy powojenny redaktor naczelny „Strażnicy Ewangelicznej”

15.04. 1916 – w Bystrzcy (Zaolzie) urodził się ks. Jan Noga (1916-1987), proboszcz parafii w Skoczowie (1960-1986), budowniczy domu katechetycznego w Kowalach, inicjator budowy kościoła w Pierśćcu

15.04.1765 – w Lesznie urodził się ks. Karol Bogumił Diehl (1765-1831), duchowny, prezes Generalnego Konsystorza Ewangelickiego

15.04.1813 – w Ustroniu urodził się Teodor Kotschy (1813-1866), botanik, afrykanista

15.04.1874 – zmarł w Cieszynie Jan Śliwka (1823-1874), pedagog, autor podręczników, działacz narodowy, popularyzator podręczników

15.04.1898 – urodził się w Warszawie ks. Otton Hintz (1989-1972?), duchowny ewangelicki, pracował w parafiach mazurskich

15.04.1971 – w Hamburgu zmarł Fritz Lubrich (1888-1971), kompozytor, organista, chórmistrz

16.04.1217 – zmarł Petrus Waldus, prekursor Reformacji, inicjator (w drugiej połowie XII w.) ruchu waldensów

16.04.2004 – zmarł w Konstancinie prof. Jan Szczepański (1914-2004), socjolog i humanista, rektor Uniwersytetu Łódzkiego, w-ce prezes PAN, laureat wielu doktoratów „honoris causa”, poseł na Sejm, autor 1500 publikacji

18.04.1854 – zmarł Józef Antoni Franciszek Elsner (1769-1854), kompozytor, pedagog i teoretyk muzyki, nauczyciel Fryderyka Chopina

18.04.1886 – w Średniej Suchej na Zaolziu urodziła się siostra Anna Klimsza (1886-1972), diakonisa, pierwsza przełożona Diakonatu Żeńskiego „Eben-Ezer” w Dzięgielowie

18.04.1907 – urodził się w Wiśle-Tokarni Jerzy Drozd (1907-1981), nauczyciel, muzyk, współzałożyciel i dyrektor Państwowej Szkoły Muzycznej w Cieszynie, z jego nazwiskiem wiąże się powołanie Zespołu Pieśni i Tańca Ziemi Cieszyńskiej i Tygodnia Kultury Beskidzkiej, dyrygent chóru parafii ewangelickiej w Wiśle

18.04.1929 – urodził się w Toruniu ks. Ryszard Neuman (1929-1992), duchowny, proboszcz parafii w Częstochowie (1953-1979), następnie w Katowicach (1979-1992)

18.04.1976 – w Żorach zmarł ks. Emil Kowala (1913-1976), administrator parafii w Żorach, ostatni duchowny ordynowany przez biskupa Juliusza Burschego

18.04.2000 – zmarła Janina Wojak, żona ks. dr. Tadeusza Wojaka

19.04.1560 – w Wittenberdze zmarł Filip Melanchton (1497-1560), reformator religijny, najbliższy współpracownik Marcina Lutra, współtwórca Reformacji,

19.04.1632 – w Warszawie zmarł Zygmunt III Waza (1566-1632) król Polski (1587–1632) i Szwecji (1592–1599)

19.04.1999 – zmarła w Warszawie Joanna Flatau (1928-1999), lekarz psychiatra, pochowana na cmentarzu ewangelickim w Warszawie

20.04. 1492 – w Eisleben urodził się Johann Agricola (1492-1566), teolog i reformator, autor pieśni kościelnych

20.04.1558 – zmarł w Wittenberdze ks. Jan Bugenhagen (1485-1558), działacz reformacyjny na Pomorzu, duchowny, rektor szkoły miejskiej w Trzebiatowie, autor pierwszej pomorskiej kroniki, reformator szkolnictwa na terenie dzisiejszego Pomorza, Brandemburgii i Danii, spowiednik Marcina Lutra

20.04.1653 – Królewcu zmarł ks. Celestyn Myślenia (1588-1653), teolog uniwersytetu w Królewcu

20.04.1869 – zmarł w Kolonii ks. Karl Loewe (1796-1869), ewangelicki teolog, kompozytor, muzyk-instrumentalista, nauczyciel muzyki, członek berlińskiej akademii sztuki

21.04.1109 – zmarł w Canterbury Anzelm z Canterbury (1033-1109), filozof i teolog, uznawany za ojca scholastyki

21.04.1142 – zmarł Piotr Abelard (1079-1142), filozof i teolog średniowieczny, założyciel scholastycyzmu

21.04.1562 – we Wschowie urodził się Valerius Herberger (1562-1627), kaznodzieja i pisarz reformacyjny, autor pieśni religijnych

21.04.1808 – urodził się w Hamburgu Jan Henryk Wichern (07.04.1881), ojciec misji wewnętrznej w Kościele ewangelickim, założyciel Centralnej Komisji ds. misji wewnętrznej, założyciel sieci schronisk dla wędrujących za pracą, organizator pomocy sanitarnej dla rannych w czasie wojen i roztaczał opiekę nad internowanymi żołnierzami

22.04.254 – zmarł Orygenes (185-254), najwybitniejszy teolog Wschodu, filozof wczesnochrześcijański, pisarz kościelny

23.04.1863 – urodził się w Wilnie Bronisław Kader (1863-1937), lekarz, chirurg , ewangelik reformowany, syn księdza, autor licznych prac naukowych, członek Polskiej Akademii Umiejętności

23.04.1907 – urodził się w Ostrowiu Wielkopolskim Wojciech Bąk (1907-1961), poeta religijny, naczelny redaktor „Życia Literackiego”

23.04.1914 – urodził się w Łodzi ks. Jan Niewieczerzał (1914-1981), biskup Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w PRL, działacz ekumeniczny, w latach 1960-1975 przewodniczący PRE, wykładowca ChAT w Warszawie

24.04.1771 – w Toruniu urodził się Samuel Bogumił Linde (1771-1847), wybitny slawista, autor „Słownika języka polskiego”

25.04.1971 – w Goslar zmarł Max Drischner (1891-1971), kompozytor, organista, i kantor

26.04.1556 – zmarł Walenty Trotzendorf (1490-1556), pedagog, twórca szkoły ewangelickiej w Złotoryi

26.04.1905 – urodził się ks. Karol Jadwiszczok (1905-1988), duchowny, pracujący w licznych parafiach Dolnego Śląska

26.04.1905 – w Krakowie zmarł Ernest Leopold Stockmar (1818-1905), członek Rady Miasta Krakowa, reprezentant ewangelickiego wyznania w Radzie Szkolnej Okręgowej, kurator parafii ewangelickiej.

26.04.1925 – w Gumnach k. Cieszyna urodził się Bogusław Szurman (1925-1996), , nauczyciel muzyk, dyrygent, organista

26.04.1981 – zmarł ks. Piotr Adam Wegert (1910-1981), duchowny, zwierzchnik Diecezji Cieszyńskiej,. proboszcz parafii w Bielsku, senior Diecezji Cieszyńskiej

28.04.1899 – urodził się w Radomiu Stanisław Lorentz (1899-1991), historyk sztuki, konserwator zabytków, wieloletni dyrektor Muzeum Narodowego w Warszawie

28.04.1905 – urodził się Karol Messerschmidt (1905-1991), duchowny, kapelan Wojska Polskiego, proboszcz II parafii w Warszawie,założy6ciel domu opieki „Sarepta” w Węgrowie, dyrektor biblioteki ChAT

28.04.1944 – zmarł w Krośnie nad Wisłokiem Józef Biedrawa (1878-1944), nauczyciel, działacz społeczny i narodowy na Mazurach

29.04.1912 – urodził się ks. Gustaw Broda (1912-1976), duchowny kolejno w Tarnowskich Górach, Mikołowie, Skoczowie, Drogomyślu, Szczecinie, Zielonej Górze, Karpaczu

30.04.1873 – zmarł David Livingstone, misjonarz w Afryce

30.04.1945 – zginął rozstrzelany w okolicach Dworca Poczdamskiego w Berlinie Friedrich Justus Peres (1910-1945), prawnik, radca prawny Rady Braci Ewangelickiej Unii Staropruskiej, nie aprobował metod działania władz hitlerowskich

Czasopiśmiennictwo na ziemiach polskich

Widok z okna

Dziś, jeśli głos Jego usłyszycie nie zatwardzajcie serc waszych (Hbr 3,15)

Pszczyna

Pszczyna, pałac książąt pszczyńskich
(Zdjęcie z roku 1972)

Stare zdjęcia

Pszczyna, droga dojazdowa na cmentarz ewangelicki

(lata 70. XX wieku)