Ks. Jan Gross (1938-2014)

Wspomnienie w 10. rocznicę śmierci

Ks. Jan Gross
(1938-2014)

Ks. Jan Gross -
ewangelicki duchowny, wieloletni proboszcz parafii w Mikołowie i Tychach, przewodniczący Synodalnej Komisji ds. Liturgii i Muzyki Kościelnej, członek Konsystorskiej Komisji Egzaminacyjnej Kościoła, radca Konsystorza Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP, przewodniczący Międzykościelnej Komisji Śpiewnikowej, które zajmowała się wydaniem Śpiewnika Ewangelickiego (2002), Prezes Synodu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego

25.04.1938 – urodził się w Starogardzie Gdańskim.        

13.08.1938 – został ochrzczony w kościele ewangelickim w Starogardzie Gdańskim.

01.06.1952 – konfirmował go  ks. radca Robert Fiszkal w kościele im. Ks. Marcina Lutra w Chorzowie.

1956 – maturę zdał w  Liceum Ogólnokształcącym im. St. Batorego w Chorzowie Batorym.

1956-1960 – studiował teologię ewangelicką w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie.

23.06.1960 – obronił pracę magisterską z teologii praktycznej zatytułowaną: Stosunek Kościoła Ewangelicko- Augsburskiego [Luterańskiego] do kultu Marii Panny, promotorem był ks. bp prof. dr Andrzej Wantuła.

21.09.1960 – odbył się pierwszy egzamin kościelny pro venia concionandi.            

02.10.1960 – w kościele im. M. Lutra w Chorzowie ks. bp prof. dr. Andrzej Wantuła ordynował studenta teologii Jana Grossa na duchownego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce.

1960-1961 – wikariusz diecezjalny Diecezji Mazurskiej. Zwierzchnikiem diecezji był wówczas ks. sen. Alfred Jagucki, proboszcz w Szczytnie.

1961-1962 – p.o. administrator  parafii Diecezji Mazurskiej w Dąbrównie, Glaznotach  i Lipowie.

1963-1973 – wikariat w Goleszowie (Diec. Cieszyńska), gdzie proboszczem był  ks.  konsenior Tadeusz Terlik.

25.04.1963 – złożył II egzamin kościelny (proboszczowski) pro ministerio.

28.09.1967 – odbył się ślub ks. Jana Grossa z Krystyną Jarzembowską.

21.03.1970 – w Cieszynie narodziła się córka Elżbieta Helena.

1973-1978 – wikariat w Cieszynie (Diec. Cieszyńska) w czasie, gdy ks. radca dr Alfred Jagucki był proboszczem.

1978-2004 – proboszcz parafii w Mikołowie i Tychach (Diec. Katowicka).

1978-1995 – administrator parafii w Orzeszu (Diec. Katowicka).        

1978-1996 – administrator w Tychach, filiale parafii Mikołów.

od 01.09.1996 – pierwszy proboszcz samodzielnej parafii w Tychach.

1980-1990 – konsenior Diecezji Katowickiej.

1986-2007 – z wyboru księży był członkiem Synodu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP.

1973-2007 – przewodniczący Synodalnej Komisji ds. Liturgii i Muzyki Kościelnej.

1980-2001 – członek Konsystorskiej Komisji Egzaminacyjnej Kościoła.

1990-2001 – radca Konsystorza Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP.

1997-2002 – przewodniczący Międzykościelnej Komisji Śpiewnikowej, które zajmowała się wydaniem Śpiewnika Ewangelickiego (2002).

2002-2007 – Prezes Synodu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego  w RP (do kwietnia 2007).

od 1 lutego 2004 – z chwilą przejścia na emeryturę zamieszkał w Cieszynie.

od 1981 – przewodniczący Śląskiego Oddziału Polskiej Rady Ekumenicznej.

25.03.2014 – zmarł nagle w Cieszynie

Pełnione różne funkcje:

• Przewodniczący Komisji ds. Środków Masowego Przekazu (www.luteranie.pl),
• Przewodniczący Redakcji Ewangelickich Programów Radiowo-Telewizyjnych,
• Współprzewodniczący Ekumenicznej Komisji Luterańsko-Metodystycznej w sprawie wspólnoty ołtarza i ambony.
• Współprzewodniczący Komisji Trójstronnej (luterańsko-reformowano-metodystycznej),
• członek Synodalnej Komisji Pastoralnej,
• członek Synodalnej Komisji Prawniczej.

      Odznaczenia, nagrody i wyróżnienia:

• Odznaka Wojewódzkiej Rady Narodowej „Zasłużony dla województwa katowickiego” za pracę charytatywną w okresie kryzysu (1981-1985) (1985)
• Wyróżnienie Parafii Polskokatolickiej w Lublinie w dziedzinie ekumenizmu „Serce dla serc” (1998)
• Nagroda Honorowa Diecezji Katowickiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP „Róża Lutra” (2004)
• Nagroda Miasta Mikołowa „Mikołowianin roku 2003” (2004)
• Honorowa Nagroda Związku  Górnośląskiego  im. Wojciecha Korfantego (2005)
• Autor publikacji:
• Pochodzenie sukcesji apostolskie polskich biskupów luterańskich (Dzięgielów 2011, 2012,)

      Współautorstwo następujących publikacji:

•  Bądź z nami, Panie. Modlitewnik (1968),
• Melodie liturgiczne. Cz. 1-3 (Cieszyn 1976),
•  Boże, zaśpiewam ci nową pieśń. Śpiewnik dla młodzieży chrześcijańskiej (Siegen 1976),
•  Chcę być konfirmowany – podręcznik dla konfirmantów,
•  Porównanie wyznań (1988, 2005),
• Przystąpię do ołtarza Bożego. Cz. 1-3 (1995),
• Śpiewnik Ewangelicki (2002),
• Choralnik 2 – Liturgia (2007),
• Agenda II (2006, 2007),
• Misja, Muzyka, Mazury: Księga Pamiątkowa (2007),
• Teologia wiary (2007),

kilkaset artykułów i przyczynków naukowych z dziedziny teologii. 

2002 Katowice - od lewej ks. Jan Gross,
ks. p Tadeusz Szurman, ks. bp Rudolf Pastucha

Ks. bp Jan Szarek
i ks. Jan Gross

Cud natury Ziemi Cieszyńskiej

Cieszynianka wiosenna -
roślina pod ścisłą ochroną,

występuje w kilku rezerwatach przyrody na Śląsku Cieszyńskim. 

Nazwę zaproponował w 1924 roku Kazimierz Simm, profesor  cieszyńskiej Wyższej Szkoły Gospodarstwa Wiejskiego.

Z kwiatem wiąże się legenda o tym, że nasiona wraz z ziemią przywiózł szwedzki żołnierz, który zginął na tej ziemi w czasie wojny trzydziestoletniej. Przed śmiercią na swoim grobie kazał wysypać zawartość woreczka z ziemią zawieszonego na szyi przez matkę. Wiosną na jego mogile zakwitły właśnie te kwiaty. 

Daty w marcowym kalendarzu

01.03.1704 –  w Działdowie urodził się  Samuel Ernest Tschepius (zm. ok. 1761), bibliotekarz, bibliofil, opracował bibliografię pt. „Biblioteka pruska”

02.03.1974 – w Szczytnie zmarł Gustaw Leyding (ur. 1899), polski dziennikarz, działacz narodowy na Mazurach; współzałożyciel Zjednoczenia Mazurskiego, redaktor „Mazurskiego Przyjaciela Ludu” i „Mazura”, zdeklarowany zwolennik przyłączenia Mazur do Polski po I wojnie światowej.

03.03.1604 – w Lusławicach zmarł Faust Paweł Socyn (ur. 1539), włoski reformator, teolog, pisarz i poeta, twórca socynianizmu i doktryny religijnej Braci Polskich

06.03.1984 – zmarł w Wiesbaden ks. Martin Niemöller (ur. 1892), niemiecki teolog luterański i działacz antynazistowski, założyciel Kościoła Wyznającego w Niemczech, więzień obozów koncentracyjnych, prezydent ŚRK w latach 1961-1968

07.03.1274  – w Kossanouva zmarł Tomasz z Akwinu (ur. 1224 lub 1225), teolog i filozof, doktor Kościoła, twórca tomizmu

07.03.1804 – w Wielkiej Brytanii założono Brytyjskie i Zagraniczne Towarzystwo Biblijne, upowszechniające oryginalne teksty Biblii i jej przekłady

12.03.604 – zmarł Grzegorz I (ur. ok. 540) biskup Rzymu, reformator śpiewu kościelnego

14.03.1804 – we Wiedniu urodził się Johann Strauss (senior)(zm. 1849), austriacki kompozytor okresu romantyzmu

14.03.1894 – w Krakowie urodził się ks. Jan Zachariasz Unicki (zm. 1991), publicysta, działacz społeczny

14.03.1964 – zmarł w Cieszynie ks. Jan Zender (ur. 1893), katecheta w szkołach cieszyńskich

15.03.1924 – urodził się ks. Ernest Oborny (zm. 1961), wieloletni administrator parafii w Opolu

15.03.2004 – w Tbilisi zmarł ks. Gert Hummel (ur. 1933), niemiecki duchowny, profesor teologii systematycznej w Saarbrucken, biskup Kościoła Ewangelicko-Luterańskiego w Gruzji

17.03.1954 – w Katowicach zmarł Stanisław Ligoń (ur. 1879), grafik, karykaturzysta, nauczyciel rysunku, ilustrator pisma „Kocynder”, dyrektor Rozgłośni Polskiego Radia w Katowicach, autor popularnych audycji „Bery i bojki śląskie”, „Przy żeleźnioku”, „Przy sobocie po robocie”.

21.03.1914 –w Kramniku k. Suwałk urodził się ks. dr Alfred Jagucki (zm. 28.06.2004), doktor teologii, wieloletni proboszcz w Cieszynie, duszpasterz Diakonatu „Eben-Ezer” w Dzięgielowie

21.03.-19.04.1654 – trwała akcja zamykania kościołów ewangelickich w Księstwie Cieszyńskim

23.03.1964 – we Wrocławiu zmarł ks. Gustaw Gesterstein (ur. 1906), zwierzchnik diecezji wrocławskiej w latach 1952-1958

24.03.1844 – zmarł Bertel Thorvaldsen (ur. 1770), duński rzeźbiarz, jego dzieła w Polsce to pomnik Mikołaja Kopernika i księcia Józefa Poniatowskiego w Warszawie

25.03.2014 – w Cieszynie zmarł ks. Jan Gross (ur. 1938), duchowny, proboszcz parafii w Mikołowie (1978-2004), radca Konsystorza (1990-2001), prezes Synodu Kościoła (2002-2007), członek licznych komisji KEA, ekumenista

26.03.2014 – zmarł Jerzy Ernst (ur. 1933), kurator arafii w Zgierzu, delegat do Synodu diecezji warszawskiej, członek 10. Synodu Kościoła

27.03.1874 – w Cieszynie urodzili się bliźniacy: Jan i Jerzy Jan Buzkowie. Jan Buzek (zm. 1940), lekarz, działacz narodowy; Jerzy Jan Buzek (zm. 1939), inżynier hutniczy, wykładowca Akademii Górniczej w Krakowie

27.03.754 – zmarł Jan z Damaszku, teolog, pisarz chrześcijański

29.03.1824 – w Aker k. Oslo zmarł Hans Nielsen Hauge (ur. 1771), norweski kaznodzieja i reformator religijny

Daty w lutowym kalendarzu 2024

 01.02.1954 – w Ukcie zmarł Michał Żywiec (ur. 1882), wójt wioski, członek rady parafialnej, współzałożyciel i pierwszy prezes Polsko-Mazurskiego Towarzystwa Ewangelickiego w Działdowie.

02.02.1884 ­– w Warszawie zmarł Teodor Hertz (ur. 1822), ewangelik, kompozytor muzyki lekkiej, tłumacz teatralny.

02.02.1854 – w Grodziszczu urodził się Franciszek Górniak (zm. 1899), działacz narodowy. Zmarł 11.04.1899 r., pochowany  na cmentarzu sibickim.

03.02.1874 – w Bładnicach Dolnych otwarto szkołę ewangelicką, w której w latach 1950-1990 odbywały się nabożeństwa.

04.02.1884 – urodził się Jerzy Cienciała (zm. 1940), nauczyciel, kierownik szkoły w Witkowicach, inspektor szkolny we Frysztacie, dyrektor żeńskiego seminarium nauczycielskiego w Cieszynie, uczestnik kampanii wrześniowej, działał w Tajnej Organizacji Wojskowej „Odwet”.

13.02.1834 – w Tomaszowie Mazowieckim urodził się Hermann Benni (zm. 1900), syn ks. Jana Benniego, studiował teologię na Uniwersytecie w Dorpacie, był wikariuszem w Warszawie. Po śmierci ojca w 1863, przybywa do Tomaszowa i zostaje proboszczem w parafii, opuszcza szeregi duchownych i podejmuje pracę lektora języka angielskiego na Uniwersytecie Warszawskim. Sekretarz konsulatu angielskiego, redaktorem „Ateneum” i „Kuriera Warszawskiego”.

07.02.1884 – zmarł Jan Jenczio (ur. 1797), miłośnik polskiej książki i bibliofil, autor wierszy i artykułów.

07.02.1904 – urodził się Edward Głowacki (zm. 1990), współzałożyciel Stowarzyszenia Polaków Ewangelików, członek Synodu, członek i sekretarz Konsystorza, kurator diecezji warszawskiej.

07.02.1904 – w Warszawie urodził się ks. Ryszard Danielczyk (zm. 1943), kaznodzieja, współwydawca „Przeglądu Ewangelickiego” i „Ewangelika Górnośląskiego”.

08.02.1624 – urodził się ks. Fryderyk Guessau, późniejszy proboszcz parafii polskiej we Wrocławiu.

08.02.1934 – w Krakowie urodził się ks. Jan Hause (zm. 2009), Naczelny Kapelan EDW, dyrektor Biblioteki ChAT (1975-1999), pierwszy po 1989 Naczelny Kapelan EDW (1995-1999), przewodniczący warszawskiego oddział PRE, ojciec ks. bp. Pawła Hausego.

12.02.1904 – w Bystrzycy (Zaolzie) urodziła się Maria Kufa z Kubalów (zm. 1995), służyła w Ewangelickim Domu Sióstr w Bielsku, dyplomowana pielęgniarka, higienistka w Domu Dziecka w Dziechcince, pielęgniarka w miejscowym Ośrodku Zdrowia.

14.02.1704 – zawiązała się generalna konfederacja warszawska, będąca kontynuacją wcześniej powstałej opozycji w stosunku do króla  Augusta II Sasa.

14.02.1894 – w Ustroniu urodził się Karol Hławiczka (zm. 1976), pianista, nauczyciel, kompozytor, dyrygent, założyciel chórów, autor podręczników i rozpraw poświęconych muzyce i je twórcom. Skomponował kilkanaście utworów na fortepian, organy i skrzypce. Wydane zostały jego „Tańce polskie na fortepian”, „Pieśni znad Olzy”, „Koncert d-moll na fortepian z okiestrą”

18.02.1904 – poświęcenie ewangelickiego kościoła ewangelickiego w Toruniu

18.02.1924 – zmarł tragicznie Józef Pasz, pochodzący z Suchej Górnej (Zaolzie) policjant, działacz plebiscytowy, członek „Sokoła”, Macierzy, Związku Młodzieży Ewangelickiej. Pracował w milicji Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego

22.02.1814 – w Przysuchej (pow. opoczyński) urodził się Oskar Kolberg (zm. 1890), wybitny folklorysta, etnograf. ludoznawca, kompozytor.

26.02.1924 – w Bystrzycy na Zaolziu zmarł ks. Karol Michejda (ur. 1855), przez 45 lat proboszcz parafii w Bystrzycy, wydatnie przyczynił się do jej rozkwitu, działacz społeczny i narodowy. Założyciel Spółdzielni Mleczarskiej i Kasy Pożyczkowej w Bystrzycy.

26.02.1894 – w Wiśle zmarł Bogumił Hoff (ur. 1829), folklorysta i etnograf, odkrywca Wisły i Beskidu Śląskiego.

26.02.1884 – urodził się w Cierliku na Zaolziu ks. bp Karol Kotula (zm. 1968), zwierzchnik Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce (1951-1959), pisarz i publicysta.

27.02.1904 –  w Krakowie urodził się Jalu Kurek (zm. 1983), krzewiciel kultury wsi, piewca wioski, powieściopisarz i poeta, członek krakowskiej „Awangardy”.

27.02.1984 – w Warszawie zmarł Jerzy Rother (ur. 1908), wiceprezes Konsystorza.

28.02.1924 – powołano do życia Towarzystwo Ewangelików Polaków na Górnym Śląsku, którego celem było budzenie polskiej świadomości narodowej wśród górnośląskich ewangelików.

Wypisy z kazań i artykułów ks. bp. Karola Kotuli

 Kościół nie jest przypadkowym, dowolnym zrzeszeniem ludzi, Kościół jest tworem Jezusa Chrystusa, przez Niego do życia powołanym i przeznaczonym do wypełniania szczególnej misji w tym świecie. Kościół nie jest zgromadzeniem wszelkiego rodzaju ludzi, lecz zgromadzeniem świętych czyli uświęconych przez wiarę w Jezusa Chrystusa. („Zwiastun”, dalej: „Zw” 1961, nr 22, s. 334)

***

Praca jest błogosławieństwem dlatego, że jest przez Boga nakazana i uświęcona Słowem Bożym, wzorem i przykładem Zbawiciela Jezusa Chrystusa. („Strażnica Ewangeliczna”, dalej: „SE” 1957, nr 9, s. 129)

***

Pobożność Reformacji to jest pobożność głębokiej wiary i zupełnego oddania losu swego w ręce Boga.  To jest pobożność serdecznej, szczerej pokuty, nie polegającej na własnych uczynkach, lecz jedynie na łasce Boga. To jest pobożność płynąca z głębi duszy i serca, z odnowionej i odrodzonej przez wiarę wewnętrznej istoty. („Zw” 1967, nr 11, s. 167-168)

***

Śpiewamy starą pieśń narzekania i biadania na złe czasy, niedolę, ucisk, cierpienie, chorobę, drożyznę, na trud i znój życia, na nasze umieranie. Ta pieśń rozbrzmiewa wszędzie. Ale czy już zaczęliśmy śpiewać nową pieśń, pieśń chwały i dziękczynienia za wszystkie dobrodziejstwa, których od Boga codziennie doznajemy, pieśń uwielbienia wiecznego, wszechmocnego, miłosiernego Boga? Czy zaczęliśmy już śpiewać pieśń zbawienia, hymn dziękczynienia za odkupienie i nowe życie w Jezusie Chrystusie? („SE” 1951, nr 13, s. 3-4)

***

Kościoła się nie krytykuje, jak się nie krytykuje matki, jak się nie krytykuje Ojczyzny. Jeśli jest coś, co być nie powinno, to się nad tym ubolewa i prosi Boga o odmianę. A potem Kościoła nie może krytykować nikt, kto dla niego nie pracuje i zań się nie modli. („SE” 1950, nr 14, s. 2)

***

Prawda o usprawiedliwieniu z wiary jest pełna pociechy, To nie moje czyny, wysiłki, które nigdy nie są doskonałe zyskują mi doczesne i wieczne zbawienie, lecz łaska Boża w Jezusie Chrystusie, która staje się udziałem tych, co wierzą. („SE” 1957, nr 21, s. 325)

***

Jest prawdziwa tolerancja, wypływająca z Ducha Jezusa Chrystusa i Jego Ewangelii, której motywem nie jest ani lekceważenie religii, ani obojętność wyznaniowa, ale miłość i poszanowanie godności człowieka. („SE” 1958, nr 4, s. 51)

***

Kazanie nie jest pieśnią, ani wypowiadaniem uczuć serca i duszę przepełniających, lecz głoszeniem Słowa Bożego i ewangelii Jezusa Chrystusa. (…) każde prawdziwe chrześcijańskie kazanie wypływać musi z serca wiarą przepełnionego i przez Jezusa Chrystusa pochwyconego. To bowiem było, jest i będzie tajemnicą chrześcijańskiego kazania, że ono nie przekonuje rozumowymi argumentami, lecz że przemawiając mową, żywego Boga porywa dusze i prowadzi do stóp Zbawiciela. („SE” 1954, nr 10, s. 138)

Ksiądz Biskup Karol Kotula - biobibliografia

Karol Kotula (1884-1968), duchowny ewangelicki, proboszcz w Łodzi (1945-1951), biskup Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce (1951-1959), kapelan wojskowy, działacz społeczny, pisarz i publicysta, autor książek religijnych.

1.  Błahut-Kowalczyk A.: 100-lecie cieszyńskiej Alma Mater, „Zwiastun”  1995, nr 23, s. 26

2.  Błahut-Kowalczyk A.: Spotkanie z książką, „Zwiastun” 1999, nr 3, s. 13
Od marzeń do ich spełnienia, Bielsko-Biała 1998

3.  Błahut-Kowalczyk A.: Spotkanie z rodzinną fotografią, „Zwiastun”  1996, nr 8, s. 27-29

4.  Błahut–Kowalczyk A.: Z miłością dawał rady, „Zwiastun Ewangelicki” 2002, nr 7, s. 20
Jan Kotula (1917–2002), syn ks. K. Kotuli, prawnik

5.  Echa jubileuszu ks. K. Kotuli w Łodzi, „Głos Ewangelicki” R. 16(1935), nr 3, s. 2-3; 1935, nr 26, s. 3-4

6.  Hławiczka A.: Spotkanie z ks. Karolem Kotulą, „Ewangelik Pszczyński” 1997, nr 1/2, s. 5

7.  Introdukcja ks. bp. Karola Kotuli, „Strażnica Ewangeliczna” 1953, nr 11, s. 141-144

8.  Jubilaci, „Kalendarz Ewangelicki” R. 68(1955), s. 148-149;  R. 78(1965), s. 77-79

9.  Ks. Biskup Karol Kotula, „Strażnica Ewangeliczna” 1951, nr 24, s. 4

10.Ks. Karol Kotula : 25 lat pracy duszpasterskiej społecznej i państwowo-politycznej, „Głos Ewangelicki” R. 16(1935), nr 21, s. 2-3

11.(mo): Doktorat honoris causa dla prof. Tadeusza Kotuli, „Zwiastun Ewangelicki” 2007, nr 7, s. 24

12.Mowa introdukcyjna wygłoszona w dniu 26.04.1953 (1 P 2,4-5), „Strażnica Ewangeliczna” 1953, nr 11, s. 139-140

13.Nasi jubilaci, „Kalendarz Ewangelicki” R. 74(1961), s. 58-61

14.Obchód 75-lecia urodzin i 50-lecia pracy J.E. ks. biskupa Karola Kotuli, „Jednota” 1959, nr 3, s. 19-20

15.OD marzeń do ich spełnienia : [fragm.],  „Kalendarz Ewangelicki” R. 113(1999), s. 236-256

16.Od marzeń do ich spełnienia : [fragm.], „Ewangelik Pszczyński” 1999, nr 1/2, s. 43-44

17.Odeszli do Pana : Tadeusz Kotula. –„Kalendarz Ewangelicki” R. 122(2008), s. 57

18.Odsłonięcie tablicy [ks. Karola Kotuli w kościele w Łodzi], „Zwiastun” 1971, nr 6, s. 95

19.Odszedł prof. Tadeusz Kotula, „Zwiastun Ewangelicki”  2007, nr 11, s. 26

         Tadeusz Kotula (1922–2007), historyk starożytności, nauczyciel akademicki, syn ks. K. Kotuli

20.R.M.: Diecezjalny Dzień Modlitwy i Pieśni : [25. śmierci ks. bp. K. Kotuli], „Zwiastun” 1994, nr 1, s. 22

21.Rej K.: Sylwetki kapelanów wojskowych. [Cz.4], „Ewangelik Pszczyński” 1997, nr 7/8, s. 36-37

22.Sosna W.: Ksiądz biskup Karol Kotula : w 110-lecie jego urodzin i 75-lecie powstania Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego, „Ewangelik Pszczyński” 1995, nr 1, s. 12-14

23.Szajthauer W.: Życie i dzieło ks. biskupa Karola Kotuli : w 110. rocznicę urodzin, „Ewangelik Pszczyński” 1994, nr 1, s. 16-17

24.Śp. Ks. biskup dr Karol Kotula „Kalendarz Ewangelicki” R. 83(1970), s. 61-66

25.Śp. Ks. Biskup dr Karol Kotula „Zwiastun” 1969, nr 2, s. 19-20

26.(tw): [Stulecie urodzin ks. bpa Karola Kotuli], „Zwiastun”  1984, nr 12, s. 188

27.T.W. (ks.): Wspomnienie o ks. biskupie Karolu Kotuli : w setną rocznicę jego urodzin, „Zwiastun” 1984, nr 12, s. 182

28.Uroczystości nadania doktoratu h.c. Księdzu Biskupowi Kościoła E-A Karolowi Kotuli, „Jednota” 1959, nr 7/8, s. 19-20

29.W kręgu „Jednoty”, „Jednota” 1960, nr 12, s. 274-277

30.Walter J.: Ci, którzy ufają Panu (Iz 40,26-31) : [Kazanie wygłoszone 29.04.1984 r. w Łodzi dla uczczenia 100-letniej rocznicy urodzin ks. bp. Karola Kotuli], „Zwiastun” 1984, nr 12, s. 187-188

31.Wegener Tadeusz: Cenię biskupa Kotulę : odpowiedź autora, „Zwiastun”  1997, nr 14, s. 23

32.Wierski J.: Rozmawiałem z Nim..., „Kalendarz Ewangelicki” R. 83(1970), s. 67-68

33.Wojna, „Kalendarz Ewangelicki” R. 82(1969), s. 90-97

34.Wrażenia i refleksje po introdukcji, „Strażnica Ewangeliczna” 1953, nr 11, s. 145

35.X.J.S.: Śp. Anna Kotulowa, „Zwiastun”  1968, nr 8, s. 128

36. Z kraju : [promocja dr ks. K. Kotuli], „Jednota” 1959, nr 6, s. 23 

Wydarzyło się 12 lat temu - 15 stycznia 2012

Jubileusz 60-lecia ordynacji ks. Alfreda Figaszewskiego (1924-2020)

Warszawa 20 stycznia 1952 - Gliwice 15 stycznia 2012

 Na zdjęciu ks. Alfred Figaszewski z Małżonką

w otoczeniu Duchowieństwa Diecezji Katowickiej

Wspomnienie w 140. rocznicę urodzin

Ks. bp Karol Kotula
(1884-1968)

    

     Ks. Karol Kotula (1884-1968)

  duchowny ewangelicki,
  biskup Kościoła Ewangelickiego w Polsce,
  pisarz, publicysta, autor ok. 2000 publikacji.
  działacz narodowy i społeczny,
  organizator szkolnictwa polskiego po 1918,
  członek przedwojennego Synodu Kościoła,
  Ojciec profesora Tadeusza Kotuli,

 

Tadeusz Kotula (1923-2007) – syn ks. bp. Karola Kotuli, historyk, twórca polskiej szkoły historii starożytnej, wieloletni profesor Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, doktor honoris causa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Jubileusz ks. K.B. Kubisz, Kraków.
Od lewej siedzą: ks. bp K. Kotula, ks. K.B. Kubisz, ks. prof. W. Niemczyk

Kalendarium życia i działalności ks. bp. Karola Kotuli

26.02.1884 – urodził się w Cierliku (Zaolzie) w wielodzietnej rodzinie rolnika

1905-1909 – studiował teologię ewangelicką w Wiedniu i Halle

22.05.1910 – ordynacja

1910-1911 – odbywał wikariat w Drogomyślu

1912 – przeszedł do gimnazjum realnego w Orłowej (Zaolzie)

1914-1918 – kapelan w armii austriackiej

1919 – współzałożył i był pierwszym prezesem Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego w Poznaniu

1919-1927 – powołany na stanowisko radcy, a później wizytatora polskiego szkolnictwa w Poznańskiem, był organizatorem szkolnictwa w Poznańskiem, inicjator powołania pisma „Nowiny” i otwarcia Domu Sierot w Kobylej Górze

1923-1924 – proboszcz parafii w Poznaniu

1927 – przeniósł się do Łodzi, gdzie był duszpasterzem Organizacji Polaków Ewangelików

od 1937 – działał w parafii w Łodzi,

1945-1951 – proboszcz parafii w Łodzi

1951-1959 – sprawował urząd Biskupa Kościoła

26.04.1953 – konsekrowany na biskupa Kościoła, nabożeństwo odbyło się w kościele reformowanym (kościół św. Trójcy nie był jeszcze zniszczony)

otrzymał doktorat honorowy Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie

2.05.1959 – przeszedł na emeryturę

8.12.1968 – zmarł w Warszawie wskutek wypadku samochodowego

Wizytacja w Pszczynie - 1955 r.
Ks. bp K. Kotula (w środku) w otoczeniu ks. J. Motyki, proboszcza parafii (strona lewa)
oraz ks. sen. A. Hauptmana (strona prawa)

Publikacje książkowe ks. bp. Karola Kotuli:

Mikołaj Rej, Warszawa 1928
Polski lud ewangelicki w południowej części Poznańskiego, Warszawa 1929
Jan Śliwka, pionier szkolnictwa na Śląsku Cieszyńskim, Warszawa 1933
Co to jest Biblia, Warszawa 1962
W ciszy i skupieniu, Warszawa 1964
Od marzeń do ich spełnienia. Wspomnienia z lat 1884-1951, Bielsko-Biała 1998

Daty w styczniowym kalendarzu 2024

 01.01.2004 – nastąpiło zjednoczenie Ewangelickiego Kościoła Berlina-Brandenburgii i Ewangelickiego Kościoła Śląskich Górnych Łużyc w Ewangelicki Kościół Berlina-Brandenburgii i Śląskich Górnych Łużyc

01.01.1714 – w Lazdynelach k. Gumbinia urodził się Kristijonas Donelaitis (zm. 1780), największy litewski poeta oświeceniowy, duchowny luterański

01.01.1484 – urodził się Ulryk Zwingli (zm. 1531), ojciec reformacji szwajcarskiej

04.01.1944 – w Hørbylunde k. Silkeborg (Dania) zginął Kaj Harald Leininger Munk (znany jako Kaj Munk) (ur. 1898), duński dramatopisarz, duchowny luterański

04.01.1874 – zmarł ks. Jan Winkler (ur. 1794),  literat, działacz społeczny, wydał Choralnik do kancjonału ks. Trzanowskiego. (urodził się 18.11.1794)

06.01.1894 – urodził się ks. Otton Wittenberg (zm. 1967), proboszcz w Warszawie, Żyrardowie, Pasymiu, Olsztynie

08.01.1664 – w Saumur zmarł Moïse Amyraut (zw. Mojżesz Amyraldus)(ur. 1596), francuski teolog kalwiński, twórca doktryny amyraldianizmu

09.01.1944 – w Warszawie zmarł ks. August Karol Loth (ur.1869), senior diecezji warszawskiej, działacz społeczny, redaktor „Głosu Ewangelickiego”

09.01.1874 – w Łodzi zmarł Karol Gottlob Anstadt (ur. 1801), przemysłowiec w Łodzi

12.01.1834 – w Berlinie zmarł Friedrich Daniel Ernst Schleiermacher (ur. 1768) ewangelicki teolog, filozof i pedagog. Autor 10 tomów kazań i dzieł

12.01.1864 – w Warszawie urodził się Jakub Glass (zm. 1942), prawnik, sędzia Sądu Najwyższego, działacz ewangelicki i narodowy

14.01.1894 – w Warszawie urodził się Bohdan Lucjan Marconi (zm. 1975), konserwator obrazów, profesor Katedry i kierownik Zakłady Konserwacji Zabytków ASP w Warszawie

19.01.1954 – zmarł ks. sen. Paweł Nikodem (ur. 1878), proboszcz w Ustroniu, senior diecezji cieszyńskiej, redaktor „Posła Ewangelickiego” i „Kalendarza Ewangelickiego”

22.01.1574  – w Świebodzinie urodził się Jakub Schickfuss (zm. 1636), rektorem gimnazjum w Brzegu, radcą dworu książąt brzeskich, następnie radca cesarski i urzędnik skarbowy kamery na Górnym Śląsku

27.01.1924 – w Paryżu zmarł Adolf Daab (ur. 1872), warszawski przedsiębiorca budowlany, działacz ewangelicki, społeczny i sportowy, budowniczy wielu obiektów przemysłowych, publicznych i prywatnych, m.in. kamienicy czynszowej przy ul. Kredytowej 4

28.01.1954 – w Krakowie zmarł Eugeniusz Mikołaj Romer (ur. 1871), geograf, kartograf, klimatolog, nauczyciel akademicki., założyciel Instytutu Kartograficznego „Atlas”

28.01.1904 – w Dąbrowie (ob. ČR) urodził się Ernest Berger (zm. 1958), nauczyciel szkół średnich w Polsce i Francji, dyrygent chórów polskich na Zaolziu