piątek, 14 marca 2025

Czas podsumowań

 Już prawie 10 lat minęło od chwili, gdy założyłam blog "Godna pamięć o Bogu i Historii". Ukazało się tam dużo różnych tekstów, głównie biograficznych i bibliograficznych, ale też historycznych i innych. Taki był mój cel i zamierzenie. Wśród ponad 250 postów, które w tym czasie zamieściłam trudno dzisiaj prowadzić poszukiwania tego właściwego, dlatego uważam za uzasadnione opracowanie zestawień tematycznych. Jako pierwsze zamieszczam biobibliografie duchownych ewangelickich, na które składa się życiorys w datach i  bibliografia przedmiotowo-podmiotowa, wypisy z publikowanych tekstów zamieszczanych w czasopismach kościelnych.

Dla sprawnego poruszania się w gąszczu postów w poniższym zestawieniu oprócz tematu głównego, zamieszczona jest data publikacji i lista zakładek poprzez które, również można prowadzić poszukiwania.

Na koniec chciałam serdecznie podziękować wszystkim Internautom odwiedzającym blog  "Godna pamięć o Bogu i Historii". Mam nadzieję że, zamieszczone treści przyczyniają się do poszerzenia wiedzy o Kościele Ewangelicko-Augsburskim w Polsce oraz służą duchowemu zbudowaniu.

Dziękując, zapraszam ponownie!

Jadwiga Badura


Wykaz biobibliografii za lata 2016-2024. Cz. 1

Ks. Buzek Andrzej

Ksiądz Buzek Andrzej (1885-1971). Opublikowane 6 maj 2022

Bibliografia podmiotowa ks. Andrzeja Buzka. Cz. 1 Opublikowane 8 maj 2022 (Bibliografia tematyczna)

Bibliografia podmiotowa ks. Andrzeja Buzka. Cz. 2. Opublikowane 13 maj 2022 Bibliografia tematyczna

Ks. Alfred Jan Figaszewski

Wydarzyło się 12 lat temu - 15 stycznia 2012. Opublikowane: 15.01.2024 (Biografie. Galeria zdjęć. Wspomnienia)

Ksiądz Alfred Jan Figaszewski (1924-2020). Opublikowane: 19.04.2020 (Wspomnienia)

Ks. Edmund Friszke

W 120. rocznicę urodzin Ks. Edmunda Friszke (1902-1958). Opublikowane: 5.10.2022 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Ks. prof. dr Woldemar Gastpary

Ks. prof. dr Woldemar Gastpary (1908-1984). Opublikowane: 18.12.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie. Wspomnienia)

Ks. prof. dr. Woldemar Gastpary (1908-1984). Opublikowane: 21.12.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Ks. Jan Gross

Wspominanie ks. Jana Grossa. Opublikowane: 23.03.2020 (Wspomnienia)

Ks. Jan Gross (1938-2014). Opublikowane: 15.03.2024 (Biografie. Wspomnienia)

Myśl teologiczna ks. Jana Grossa. Opublikowane: 19.03.2024 

Ks. prof. dr Jerzy Gryniakow

Wspomnienie w 30. rocznicę śmierci. Opublikowane: 3.11.2022 (Biografie. Wspomnienia)

Ks. prof. dr Jerzy Gryniakow (1925-1992). Opublikowane: 19.11.2022

Bibliografia teologiczna ks. prof. dr. Jerzego Gryniakowa z lat 1949-1979. Cz. 1. Opublikowane 30.11.2022 (Bibliografia tematyczna)

Bibliografia prac teologicznych ks. prof. dr. Jerzego Gryniakowa. Cz. 2. Opublikowane: 6.12.2022 (Bibliografia tematyczna)

Wypisy z twórczości pisarskiej ks. prof. dr. Jerzego Gryniakowa. Opublikowane: 14.12.2022 (Teologia. Wypisy)

Ks. Jan Karpecki

Ks. Jan Karpecki. Opublikowane: 14.09.2018 (Zapomniane fotografie)

Ks. Jan Karpecki (1906-1980). Opublikowane: 9.03.2023 (Biografie)

Działalność publicystyczna ks. Jana Karpeckiego. Opublikowane: 10.03.2023 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Wprowadzenie ks. Jana Karpeckiego w urząd proboszcza parafii ewangelickiej w Mikołowie. Opublikowane: 11.03.2023 (Biografie. Zapomniane fotografie)

W kręgu refleksji o Szkółce Niedzielnej ks. Jana Karpeckiego. Opublikowane: 15.03.2023 (Wypisy )

ks. Emil Kowala

ks. Emil Kowala (1913-1976) – w 110. rocznicę urodzin. Opublikowane: 27.01.2023 (Biografie. Wspomnienia)

Ks. Bp Karol Kotula

Wspomnienie w 140. rocznicę urodzin. Opublikowane: 14.01.2024 (Biografie. Wspomnienia)

Ksiądz Biskup Karol Kotula – biobibliografia. Opublikowane: 27.01.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Wypisy z kazań i artykułów ks. bp. Karola Kotuli. Opublikowane 30.01.2024 (Biografie. Wypisy)

Ks. Otton Krenz

Wspominanie w 60. rocznicę śmierci. Opublikowane: 19.10.2022 (Biografie. Wspomnienia)

Ksiądz Otton Krenz (1890-1962) – bibliografia przedmiotowa. Opublikowane: 21.10.2022 (Bibliografia tematyczna)

Bibliografia teologiczna ks. Ottona Krenza w układzie chronologicznym. Opublikowane: 24.10.2022 (Bibliografia tematyczna)

W kręgu myśli teologicznej ks. Ottona Krenza. Opublikowane: 28.10.2022 (Wypisy)

Ks. Karol Bogusław Kubisz

Ks. Kubisz Karol Bronisław (1905-1981). Opublikowane: 24.03.2023 (Biografie)

Ks. Karol Bogusław Kubisz (1905-1981) – bibliografia przedmiotowa i  podmiotowa. Opublikowane: 27.03.2023 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Bibliografia artykułów ks. K. B. Kubisza za lata 1935-1939. Cz. 1. Opublikowane: 30.03.2023 (Bibliografia tematyczna)

Zdjęcie pamiątkowe z lat 60. XX w. parafii krakowskiej. Opublikowane: 30.03.2023 (Zapomniane fotografie)

Bibliografia tekstów ks. Karola B. Kubisz za lata 1945-1980. Cz. 2. Opublikowane: 1.04.2023 (Bibliografia tematyczna)

Myśl teologiczna ks. Karola B. Kubisza. Opublikowane: 4.04.2023 (Wypisy)

Ks. Jan Lasota

Ks. Jan Lasota (1883-1973). Opublikowane: 18.02.2023 (Biografie)

Publikacje ks. Jana Lasoty w „Strażnicy Ewangelicznej”. Opublikowane: 19.02.2023 (Bibliografia tematyczna)

Z kazań ks. Jana Lasoty. Opublikowane: 23.02.2023 (Wypisy)

Ks. sen. Paweł Nikodem

Ks. senior Paweł Nikodem – wspomnienie w 71. rocznicę śmierci. Opublikowane: 10.02.2025 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Ks. Bp Janusz Narzyński

Pamięci Księdza Biskupa [Janusza Narzyńskiego]. Opublikowane:  15.03.2020 (Bibliografia tematyczna. Historia. Wspomnienia)

Ks. dr Marcin Otto

Ks. Leopold Marcin Otto i jego postylla z 1892. Opublikowane: 1.12.2019 (Teologia)

Ksiądz dr Leopold Marcin Otto (1819-1882). Opublikowane 24.11.2024 (Biografie)

Ks. Dr Marcin Leopold Otto (1819-1882) – biobibliografia. Opublikowane: 28.11.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie) 

Ks. Edward Romański

Ks. Romański Edward (1912-1984). Opublikowane: 6.01.2023 (Bibliografia tematyczna. Biografie. Zapomniane fotografie)

Ks. Romański Edward (1912-1984). Cz. 2. Opublikowane: 13.01.2023 (Bibliografia tematyczna) 

Rok kościelny w poezji ks. Edwarda Romańskiego. Cz. 3. Opublikowane 15.01.2023 (Bibliografia tematyczna) [wejścia: 8]

Wypisy z twórczości ks. Edwarda Romańskiego. Opublikowane 19.01.2023 (Wypisy

Ks. bp Jan Szarek

Ksiądz Biskup Jan Szarek – wspomnienie. Opublikowane: 15.10.2020 (Biografie. Wspomnienia)

Ksiądz bp Jan Szarek. Cz. 2. Opublikowane: 16.10.2020 (Galeria zdjęć. Wspomnienia)

Ksiądz bp Jan Szarek - bibliografia wybór. Cz. 3. Opublikowane: 20.10.2020 (Bibliografia tematyczna)

Ks. bp Jan Szeruda

Ksiądz Biskup Jan Szeruda. Opublikowane: 23.09.2019 (Historia. Wspomnienia)

Ksiądz Biskup Jan Szeruda - bibliografia przedmiotowa. Opublikowane: 7.10.2019 (Bibliografia tematyczna. Historia)

Ksiądz Biskup Jan Szeruda - bibliografia podmiotowa. Opublikowane: 810.2019 (Bibliografia tematyczna)

Ks. Bp Tadeusz Szurman

Wspomnienie w 10. rocznicę śmierci i 70. urodzin. Opublikowane: 7.06.2024 (Biografie. Wspomnienia

Ksiądz biskup Tadeusz Szurman życie i działalność – życie i działalność – biobibliografia. Opublikowane: 9.06.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Kazania ks. bp. Tadeusza Szurmana opublikowane na łamach czasopism. Opublikowane: 10.06.2024

Rozważania ks. bp. Tadeusza Szurmana – bibliografia. Opublikowane: 12.06.2024

Ks. Ryszard Trenkler

Ks. Ryszard Trenkler (1912-1993) – w 110. rocznicę urodzin. Opublikowane. 22.02.2022 (Bibliografia tematyczna. Biografie. Wspomnienia)

Kazania ks. sen. Ryszarda Trenklera. Opublikowane: 23.02.2022 (Bibliografia tematyczna. Wspomnienia)

Bibliografia artykułów ks. Ryszarda Trenklera. Cz. 3. Opublikowane: 8.03.2022 (Bibliografia tematyczna)

Ks. Ryszard Trenkler na łamach „Jednoty” (1957-1970). Opublikowane: 15.03.2022 (Bibliografia tematyczna)

Ks. Jerzy Tytz

Kalendarium życia i działalności ks. Jerzego Tytza (1888-1944). Opublikowane: 3.05.2024 (Biografie)

Ks. Jerzy Tytz życie i działalność – biobibliografia. Opublikowane: 4.05.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Ks. Jerzy Tytz (1888-1944). Opublikowane: 805.2024 (Biografie. Wypisy)]

Ks. Jerzy Tytz (1888-1944). Postylla - wypisy i bibliografia. Opublikowane: 9.05.2024 (Bibliografia tematyczna. Biografie. Wypisy)

Ks. Jan Walter

Ks. Jan Walter (1934-1995) - w 30. rocznicę śmierci. Opublikowane: 14.01.2025 (Bibliografia tematyczna. Biografie)

Ks. Henryk Wegener-Wojnowski

Ks. Henryk Wegener-Wojnowski (1916-1952). Opublikowane: 9.04.2022 (Bibliografia tematyczna. Biografie. Wspomnienia)


poniedziałek, 10 marca 2025

Ks. senior Adam P. Wegert i Maria Wegert

 Biobibliografia

Adam Piotr Wegert (1910-1981),
duchowny ewangelicki, ordynowany w 1934 r., proboszcz parafii w Bielsku (1949-1981), zwierzchnik Diecezji Cieszyńskiej (1956-1981), działacz Związku Ewangelików Polaków oraz Polskiego Związku Młodzieży Ewangelickiej

Maria Wegert (1911-2017),
działaczka bielskiego oddziału PTE (Polskie Towarzystwo Ewangelickie), wieloletnia organistka, dyrygentka chóru, córka ks. Andrzeja Buzka, żona ks. sen. Adama Wegerta

 

1. Anweiler P.: Boso i na klęczkach : Maria Wegert. „Zwiastun Ewangelicki” 2009, nr 9, s. 17

2. AW: Odeszli do Pana : Maria Wegert (1911-2017). „Kalendarz Ewangelicki”  R. 132(2018), s. 62-64

3. Cybulski T.: Zapomniany biskup z Mazowsza. „Płocki Rocznik Historyczno-Archiwalny, Płock” 2021, T. 13, s. 43-61

4. Gajdzika St., Londzin A.: Szkice z dziejów parafii Ewangelickiej w Czechowicach-Dziedzicach. Czechowice-Dziedzice 1996

5. Instalacja nowego seniora diecezji cieszyńskiej [ks. Adama Wegerta]. „Strażnica Ewangeliczna” 1957, nr 14, s. 220

6. Instalacja proboszcza [ks. Adama Wegerta] : Bielsko. „Strażnica Ewangeliczna” 1949, nr 15/16, s. 12-13

7. Janowski M.B.: Księża Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce w latach 1918-2001. Dodatek okolicznościowy. Warszawa 2004, s. 63

8. Jubileusz [40-lecia pracy duszpasterskiej ks. Adama P. Wegerta] : Bielsko. „Zwiastun” 1975, nr 3, s. 48

9. Jubileusz seniorowej [Marii Wegert]. „Zwiastun Ewangelicki” 2006, nr 24, s. 23

[Jubileusz ks. sen. A. Wegerta] : Bielsko. „Strażnica Ewangeliczna” 1960, nr 6, s. 94-95

10. Kneifel E., Die Pastorem der Evengelisch-Augsburgischen Kirche in Polen, Eging 1969

11. Koenig P.: Zarys dziejów luteranizmu w Bielsku-Białej, Bielsko-Biała 2000, s. 60

12. Konik T. (red.): Bóg jest  miłością : w 100-lecie urodzin ks. seniora Adama Wegerta. Cieszyn 2010

13. Nasi jubilaci : [Ks. Sen. Adam Wegert]. „Kalendarz Ewangelicki” R. 74(1961), s. 58-61

14. Szarek J., Niosła mnie radość służby. Wspomnienia z czasów przemian. Bielsko-Biała 2010, s. 16-17

15. Szarek J.: Bóg jest miłością : 25. rocznica śmierci ks. seniora Adama Wegerta. „Zwiastun Ewangelicki” 2006, nr 10, s. 12–13

16. Szarek J.: Śp. ks. Piotr Adam Wegert (Łk 2,29). „Kalendarz Ewangelicki”  R. 96(1982), s. 87-90

17. Szarek J.: Śp. ks. Piotr Adam Wegert (Łk 2,29). „Zwiastun”1981, nr 15/16, s. 233-234

18. Święto dyrygentki i chóru. „Zwiastun Ewangelicki” 2010, nr 20, s. 25.32

19. T.W. (Ks.): Ks. Piotr Adam Wegert. „Zwiastun” 1980, nr 18, s. 278

20. 30[trzydziestol]-lecie ordynacji [ks. sen. Adama Wegerta] : Bielsko. „Zwiastun” 1965, nr 3, s. 35

 

niedziela, 9 marca 2025

Ks. Senior Adam Piotr Wegert (1910-1981)

Ks. sen. Adam Wegert   
(1910-1981
)

Życie i działalność 
duchowny ewangelicki, proboszcz parafii w Bielsku, Plac Ks. M. Lutra, zwierzchnik Diecezji Cieszyńskiej (1957-1980), działacz Związku Ewangelików Polaków oraz Polskiego Związku Młodzieży Ewangelickiej, wprowadził ogółno-diecezjalne spotkania młodzieży i studen-tów, inicjator corocznych spotkań rodzinnych księży w diecezji cieszyńskiej, Członek Synodu Kościoła

08.09.1910 – urodził się w Gostyninie (woj. mazowieckie) jako syn Jana i Katarzyny z domu Fugman. 

Czerwiec 1930 – zdał maturę w Państwowym Gimnazjum Humanistycznym im. T. Kościuszki w Gostyninie

1930-1934 – studiował teologię na Wydziale Teologii Ewangelickiej Uniwersytetu Warszawskiego w Warszawie

1934 – w Gostyninie u boku ks. Jungtona odbywał kilkumiesięczną   praktykę

18.11.1934 – w kościele św. Jana w Łodzi ks. bp Juliusz Bursche ordynował ks. Adama Wegerta wraz z  dziewięcioma innymi kandydatami teologii

 1934/1935 – odbywał kilkumiesięczny wikariat w Krakowie pod opieką ówczesnego proboszcza parafii, ks. dr. Wiktora Niemczyka

19351939 – pracował jako katecheta (prefekt) w szkołach średnich w Bielsku. W tym czasie działał w Związku Ewangelików Polaków w Bielsku i okolicy oraz w przez dwa lata był prezes Polskiego Związku Młodzieży Ewangelickiej

 02.07.1938 – zawarł związek małżeński z Marią Anną Buzek  (1911-2017), córką ks. Andrzeja Buzka. Miesiąc przed wybuchem wojny urodził się ich syn, Andrzej

jesień 1939 – ostrzeżony przed możliwością aresztowania, przeprowadził się do Krakowa, szukając tam schronienia,

1939-1945 – pracował w Krakowie jako robotnik budowlany, a następnie w Krakowskich Młynach.

1945-1967 – proboszcz-administrator parafii w Starym Bielsku (1945-1949), Bielsku i Czechowicach-Dziedzicach

10.03.1945 – wraz z rodziną  przybył do parafii w Starym Bielsku, której nie było księdza

01.04.1945 – w I Święto Wielkanocne odprawił w Starym Bielsku pierwsze nabożeństwo w języku polskim

21.05.1945 – odprawił pierwsze nabożeństwo w zniszczonym na wskutek działań wojennych kościele ewangelickim w Mazańcowicach

jesień 1945 – założył on wspólnie z żoną chór kościelny

1947 – rozpoczęto prowadzenie godzin biblijnych i modlitewnych

1948 – z jego inicjatywy rozpoczęła działalność Szkółka Niedzielna.

1949 – odbyły się pierwsze po drugiej wojnie światowej wybory proboszcza parafii w Bielsku, którym został dotychczasowy  administrator parafii, ks. Adam Wegert

19.06.1949 – ks. Adam Wegert został wprowadzony w urząd proboszcza (był piętnastym proboszczem parafii bielskiej)

 1949 – wznowił regularne nabożeństwa w filiale w Czechowicach

1950 – został powołany do Komitetu ds. Ewangelizacji, później przekształcony w Komisję Ewangelizacyjną

1953-1957 – został przewodniczącym Komisji Ewangelizacyjnej

04.03.1956 – został wybrany na Seniora Diecezji Cieszyńskiej. Jednak z powodu braku akceptacji ówczesnych władz państwowych wybór został unieważniony.

30.03.1957 – ponowne  powtórzenie wyborów w wyniku których, ks. A. Wegert ponownie został wybrany seniorem

05.05.1957 – ks. bp Karol Kotula w asyście ks. prezesa Woldemara Gastparego  dokonał wprowadzenia w urząd Seniora Diecezji Cieszyńskiej

29.12.1959 – z jego inicjatywy odbyło się pierwsze ogólnodiecezjalne spotkania młodzieży i studentów

1960 – dzięki jego staraniom odzyskano  dom wypoczynkowy „Betania” w Wapienicy, odebrany po wojnie Diakonatowi bielskiemu. Na wniosek Ks. Seniora budynek ten przeznaczono na „Kościelny Dom Wypoczynkowy”

1969 – odznaczony przez władze państwowe Złotym Krzyżem Zasługi

1979 – odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski

01.03.1980 – ks. sen. Adam Wegert przeszedł na emeryturę

26.04.1981 – pożegnał się z chórem kościelnym w Bielsku, który jechał na Zjazd Chórów do Drogomyśla. Do nich skierował swe ostatnie słowa życzeń, aby Pan błogosławił ich służbę, a w parę godzin później już nie żył

29.04.1981 – odbył się pogrzeb Ks. Seniora Adama Wegerta, zwierzchnika Diecezji Cieszyńskiej (23 lat) i proboszcza parafii w Bielsku, (35 lat)

Na zdjęciu: ks. Carl Mau i ks. sen. Adam Wegert, Wisła 1977

sobota, 1 marca 2025

Daty w marcowym kalendarzu 2025

 03.03.1875 – w Zalesiu Wielkim urodził się Cyryl Ratajski (zm. 1942), prawnik, polityk, przedsiębiorca i społecznik, prezydent Miasta Poznania

06.03.1475 – w Caprese urodził się Michel Angelo Buonarroti (zm. 1564), włoski renesansowy malarz, rzeźbiarz, architekt

06.03.1735 – w Rębowie k. Gdańska zmarł ks. Jan Moneta (ur. 1659), kaznodzieja, pedagog w Gdańsku, pisarz religijny, współautor kancjonału

07.03.1865 – w parafii cieszyńskiej uchwalono prowadzenie metryk w języku polskim

07.03.1815 – w Ustroniu urodził się ks. Herman Juliusz Kotschy (zm. 1897), wybudował budynek szkolny w Jasienicy (1845), przebudował plebanię w Jaworzu (1849), przy Domu Modlitwy dobudowana została wieża kościelna(1851-1852), odbudował i powiększył budynek szkoły ewangelickiej w Jaworzu (1867), założył cmentarze w Jasienicy (1857), w Świętoszówce (1860) i Jaworzu (1880), na cmentarzu w Jasienicy wybudował kaplicę cmentarną (1891)

17.03.1865 – w Telszach urodził się Gabriel Narutowicz (zm. 1922), profesor politechniki w Zurychu, minister robót publicznych, minister spraw zagranicznych, pierwszy prezydent RP

19.03.1965 – w Warszawie zmarł Teodor Bursche (ur. 1893), architekt, Po 1945 pracował w Wydziale Architektury Zabytkowej Biura Odbudowy Stolicy (BOS). główny projektant w Pracowni Konserwacji Zabytków (1951–1960).

20.03.1755 – w Tarnowskich Górach zmarł ks. Samuel Ludwik Zasadius (ur. ok. 1695), wybitny pisarz religijny, proboszcz w Cieszynie, autor książek religijnych

20.03.1945w Grodzisku Mazowieckim zmarł Ludwik Józef Evert (ur. 1863), inicjator powołania wielu instytucji handlowych i firm m.in. oficyny wydawniczej Księgarnia i Dom Wysyłkowy „Trzaska, Evert, Michalski”

21.03.1685 – w Eisenach urodził się Jan Sebastian Bach (zm. 1750), kompozytor, organista

21.03.1875 – w Tomaszowie Mazowieckim urodził się ks. Karol Serini (zm. 1931), doktor teologii,  proboszcz w Zgierzu

24.03.1925 – w Kostkowicach urodził się Rudolf Szczurek (zm. 1996), działacz polonijny, filatelista, redaktor i wydawca „Polskiego Przeglądu Filatelistycznego” pisma filatelistycznego na emigracji poświęconego wyłącznie polskiej filatelistyce, członek zrzeszenia Ewangelików Polaków w Wielkiej Brytanii, żołnierz Strzelców Karpackich WP, zmarł w Tongham, Surrey. Pochowany w Dębowcu

31.03.1645 – w Międzyborzu urodził się ks. Samuel Cretius (Kret)(zm. 1699), proboszcz w Międzyborzu, wydał „Kancjonał kościelny międzyborski”

31.03.1985 – w Des Moines (Waszyngton) zmarł ks. Carl Mau (ur. 1922), sekretarz generalny ŚFL w latach 1974-1985

31.03.1875 – w Cieszynie zmarł Edward Świerkiewicz (ur. 1808), malarz, publicysta, aktor, działacz społeczny

poniedziałek, 10 lutego 2025

Ks. senior PAWEŁ NIKODEM – wspomnienie w 71. rocznicę śmierci

 

Ks. Paweł Nikodem
(1878-1954)
 duchowny ewangelicki, proboszcz parafii w Ustroniu, publicysta, działacz społeczny, w czasie drugiej wojny światowej, więzień obozów koncentracyjnych, zwierzchnik diecezji śląskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce, członek zespołu redakcyjnego „Posła Ewangelickiego”, następnie jego wydawca i redaktor, członek Towarzystwa Miłośników Ustronia, prezes Związku Polskiej Młodzieży Ewangelickiej. Ponadto budowniczy Domu Młodzieży „Prażakówka” w Ustroniu, Domu Wypoczynkowego „Księżówka” w Wiśle, kaplicy cmentarnej w Cisownicy, kaplicy w Górkach Wielkich. Zaangażowany w prace Związku Polskim Towarzystw i Zborów Ewangelickich w Polsce.

 Kalendarium życia i działalności

10.03.1878 – w Gródku na Zaolziu urodził się Ks. Paweł Nikodem

1893-1900 – uczęszcza do gimnazjum w Cieszynie

1901 – zdał maturę, następnie odbywał służbę wojskową

1901-1906 – studiował na wydziale prawa, filozofii i teologii w Wiedniu

22.12.1906 – w Skoczowie odbyła się jego ordynacja, został skierowany do służby jako wikariusz ks. Jerzego Janika do Ustronia

1907 – zostaje administratorem parafii w Ustroniu

25.03.1908 – został wybrany proboszczem zboru ustrońskiego, służbę pełnił z przerwą wojenną do końca swego życia, tj. do 1954 roku

1908-1940 – proboszcz Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Ustroniu

1907-1940 – prowadzi Ewangelicki Dom Sierot wraz z ochronką, wspiera i gromadzi środki dla założonych przez ks. Karola Kulisza Zakładów Eben-Ezer w Dzięgielowie.

1919-1939 – wydawca „Kalendarza Ewangelickiego”

 od 1919 – publikuje kazania i artykuły „Pośle Ewangelickim”, w jedynym na Śląsku Cieszyńskim tygodniku ewangelickim

1923 – współzałożyciel, a od 1931 Prezes Stowarzyszenia Ewangelickich Księży w Polsce

1926 – założył Spółdzielczy Bank Ewangelicki

1926-1939 i 1945-1954 – Prezes Bratniej Pomocy im. Gustawa Adolfa

1927-1928 Prezes Związku Polskiej Młodzieży Ewangelickiej

1937-1940 Senior Diecezji Śląskiej

1937-1939 – członek Synodu Kościoła i Prezes Wydziału Synodalnego

1933-1938 – redaktor „Posła Ewangelickiego”

kwiecień 1940 – aresztowany i więziony w obozie w Dachau i w Mauthausen-Gusen

sierpień 1942 – zwolniony z obozu. Przebywa najpierw w Lipowcu a następnie w rodzinnym Gródku

11.05.1945 – wraca do Ustronia i ponownie obejmuje służbę w swojej parafii w Ustroniu, którą przerywa nagła śmierć w styczniu 1954 roku

1945-1954 – Senior Diecezji Cieszyńskiej

1945-1954 – rozwija pracę młodzieżową i chóralną, organizuje fundusz stypendialny dla studentów teologii, wspiera Zakłady Opiekuńcze Eben-Ezer w Dzięgielowie, rozwija działania Bratniej Pomocy im. Gustawa Adolfa

19.01.1954 – zmarł nagle podczas odprawiania pogrzebu w Brennej. Spoczął na cmentarzu ewangelickim w Ustroniu.

 Biobibliografia

1. 25-lecie ordynacji ks. P. Nikodema, „Głos Ewangelicki” R. 12(1931), nr 50,  s. 3

2. Jubileusz ks. pastora P. Nikodema, „Głos Ewangelicki” R. 13(1932), nr 1, s. 2

3. Michejda O.: Ks. Paweł Nikodem, „Strażnica Ewangeliczna” 1954, nr 5, s. 71-73

4. Michejda O.: Ks. Paweł Nikodem, „Kalendarz Ewangelicki” R. 68(1955), s. 162-166

5. Pan zawołał sługę swego,  „Kalendarz Ewangelicki” R. 68(1955), s. 160-161

6. Pan zawołał sługę swego : [śp. P. Nikodem],  „Strażnica Ewangeliczna” 1954, nr 5, s. 71

7. Rostworowski E. [red. nacz]: Polski słownik biograficzny. T. 
     23]. Wrocław [i in.], 1978, s. 122-123

8. Szeruda Jan: Ks. Paweł Nikodem : 1878-1954,  „Strażnica Ewangeliczna” 1954, nr 4, s. 50-53

9. Z żałobnej karty [śp. Maria Magdalena z Janików
    Nikodemowa] : Ustroń, „Strażnica Ewangeliczna” 1950, nr
    9, s. 11

Publicystyka ks. Pawła Nikodema

1. Ciało Chrystusowe (1 Kor 12,27) : [kazanie wygłoszone na otwarcie III Zjazdu polsko-ewangelickiego w Warszawie, „Jednota” 1926, nr 6, s. 85-87

2. Kazanie na 1. Niedzielę po Epifanii, „Słowo Żywota” R. 7(1915), nr 1, s. 254-255

3. O istocie organizacji, „Ewangelik Górnośląski” R. 3(1934), nr 11, s. 8

4. Wizyta pożegnalna w Betanii seniorostwa Kuliszów. „Strażnica Ewangeliczna” 1947, nr 2/3, s.  12-13

5. Wy jesteście ciałem Chrystusowym i członkami, każdy z osobna (1 Kor12,27), „Głos Ewangelicki” R. 7(1926), nr 25, s. 1-2

piątek, 31 stycznia 2025

Rocznice w lutowym kalendarzu 2025

 02.02.1675 – w Toruniu zmarł Jan Bythner (ur. ok. 1602), wybitny teolog ewangelicki, pisarz religijny

02.02.1915 – w Cieszynie urodził się Karol Stryja (ur. 1998), profesor, dyrygent, m.in. dyrektor artystyczny i dyrygent Orkiestry Symfonicznej w Odense (Dania)

03.02.865 – w Bremie zmarł Ansgar (ur. 801), zw. Apostołem Północy, misjonarz

04.02.1505 – w Żurawnie urodził się Mikołaj Rej z Nagłowic (zm. 1569), autor „Postylli domowej”

04.02.1515 – urodził się Mikołaj Krzysztof Radziwiłł Czarny (zm. 1565), twórca potęgi rodu Radziwiłłów, książę, kanclerz litewski, wojewoda wileński, sponsor wydania Biblii Brzeskiej (zm. 28. lub 29.05.1565)

05.02.1705 – w Berlinie zmarł Filip Jakub Spener (ur. 1635), duchowny, wybitny kaznodzieja, wprowadził konfirmację, opracował program reform Kościoła „Pia Desideria” („Pobożne życzenia”)

06.02.1625 – zmarła Anna Wazówna (ur. 1568), królewna szwedzka, córka króla szwedzkiego Jana III i Katarzyny Jagiellonki, gorliwa luteranka, organizowała nabożeństwa ewangelickie na Wawelu

06.02.1885w Bystrzycy na Zaolziu urodził się ks. Oskar Michejda (zm. 1966), duchowny ewangelicki, działacz narodowy, pracował w parafiach w Skoczowie, Jaworzu, Trzyńcu (1919-1939), superintendent Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego na Zaolziu (od 1927), po wojnie proboszcz w Cieszynie i senior diecezji cieszyńskiej, redaktor „Ewangelika”, pisał do „Ewangelickiego Posła Cieszyńskiego”, „Zwiastuna”, autor podręczników do nauki konfirmacji i publikacji: Zbiór kazań „Przy studni Jakubowej” (1929), „Modlitwa Pańska” (1957), „Historia Kościoła Chrześcijańskiego”

07.02.1605 – w Wittenberdze zmarł Salomon Gesner (Gessner lub Geßner)(ur. 1559) niemiecki teolog luterański z okresu Reformacji, jeden z pierwszych uczniów Lutra

08.02.1965zmarł Jan Kotas (ur. 1879), notariusz, działacz społeczny, polityczny i turystyczny na Śląsku Cieszyńskim

09.02.1895 – w Warszawie zmarł ks. Paweł Woldemar von Everth (ur. 1812), biskup Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Królestwie Kongresowym

15.02.1655 – urodził się Jerzy Fryderyk Bludowski (zm. 1730), protektor kościoła Jezusowego w Cieszynie, założyciel biblioteki

18.02.1955w Iwoniczu Zdroju zmarł Tadeusz Michejda (ur. 1895), architekt, (ur. 23.05.1895) działacz społeczny, legionista, powstaniec śląski, autor wielu projektów gmachów użyteczności publicznej w Katowicach wykonał projekt m.in. kościoła ewangelickiego w Istebnej i Studzionce.

19.02.1985 - w Warszawie zmarł ks. Edward Busse (ur. 1916), proboszcz i administrator licznych parafii ewangelickich, pracował w Kaliszu, Bydgoszczy, następnie na Mazurach i w Żyrardowie (1977-1984), dyrektor biura PRE, budowniczy kościoła w Mrągowie, domu parafialnego w Zielonej Górze. Konsenior (1959-1964), a następnie senior Diecezji Mazurskiej (1964-1965).

19.02.1995 – otwarcie w Strzegomiu w dawnym kościele ewangelickim Muzeum Ziemi Strzegomskiej.

20.02.1895 – poświęcenie kościoła ewangelickiego w Siemianowicach Śląskich

23.02.1685 – w Halle urodził się George Frideric Handel (zm. 1759), kompozytor epoki baroku, twórca oratorium „Mesjasz”

24.02.1855 – w Bystrzycy (Zaolzie) zmarł ks. Wilhelm Raschke (Raszka)( ur. 1803), pisarz, działacz społeczny, zasłużony dla rozwoju szkolnictwa na Śląsku Cieszyńskim, proboszcz w Bystrzycy, propagator trzeźwości, autor postylli

24.02.1965 – w Żukowie zmarł ks. sen. Karol Tepper (zm. 1965), nauczyciel religii, kaznodzieja, proboszcz w Błędowicach (1921-1939; 1948-1955 ), senior od 1937, zaangażowany w pracę w Społeczności Chrześcijańskiej, organizował godziny biblijne, wygłaszał referaty nt. misji chrześcijańskiej i życia ewangelików w innych krajach, autor artykułów w prasie ewangelickiej

27.02.1905 – w Gnojniku na Zaolziu urodził się ks. Bronisław Karol Kubisz (zm. 1981), syn poety Jana Kubisza, proboszcz w Lwowie, Pszczynie i Krakowie, współredaktor „Ewangelika Górnośląskiego”, inicjator budowy kościoła ewangelickiego w Studzionce

28.02.1835 – w Elblągu zmarł Michał Bogumił Fuchs (ur. 1758), historyk Elbląga

 

wtorek, 14 stycznia 2025

Ks. Jan Walter (1934-1995) - w 30. rocznicę śmierci

Ks. Jan Walter
(1934-1995) 
 

duchowny ewangelicki, proboszcz parafii św. Trójcy w Warszawie, zwierzchnik Diecezji Warszawskiej, członek Synodu, ekumenista, (m.in. przewodniczący oddziału poznańskiego PRE, współzałożyciel i przewodniczący zarządu Ekumenicznej Fundacji Pomocy „Samaritanus”), inicjatorów rozbudowy parafialnego Domu Opieki „Tabita” w Konstancinie-Jeziornej


Życie i działalność w datach

06.12.1934 – urodził się w Kaliszu jako syn Brunona Waltera i Zofii z d. Lange

1952-1957 – odbywał studia w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie

 13.07.1958 – został  ordynowany na duchownego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego

1958-1962 – wikariusz w Łodzi,

1962-1980 – proboszcz w Poznaniu,

1963-1975 – przewodniczący Oddziału Wojewódzkiego Polskiej Rady Ekumenicznej,

1971–1974 – wchodził w skład zarządu Ekumenicznej Rady Młodzieży w Europie

18.05.1980 – objął urząd proboszcza parafii św. Trójcy w Warszawie

1980-1995 – proboszcz w parafii św. Trójcy w Warszawie, zwierzchnik diecezji warszawskiej,

1978-1979 – konsenior Diecezji Pomorsko-Wielkopolskiej

od 1974 – członek Synodu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce

29.06.1963 – poślubił Ewę Hoffmann (1938-2006) z Bydgoszczy

27.01.1995 – zmarł w Warszawie

  

Biobibliografia

  1. A.D.: Pożegnanie ks. seniora Jana Waltera, Zwiastun” 1995, nr 4, s. 21
  2. Gettem Paweł: Instalacja w Poznaniu [ks. Jana Waltera], „Jednota” 1962, nr 12, s. 311
  3. Janowska Alina: Uroczystość instalacji, „Zwiastun” 1980, nr 20, s. 319

4.      Nast Włodzimierz: Gdzie ja jestem, tam i sługa mój będzie... : ks. sen. Jan Walter (1934-1995), „Kalendarz Ewangelicki” R. 110(1996), s. 126-128

  1. Nast Włodzimierz: Odszedł duszpasterz, ekumenista i społecznik : wspomnienie o ks. seniorze Janie Walterze, „Zwiastun” 1995, nr 4, s. 20–21
  2. Nowicki Z.: Spotkanie z ks. J. Walterem w ChSS : Poznań, „Zwiastun” 1971, nr 13, s. 207-208
  3. Odznaczeni [Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski] z okazji 35-lecia PRL, „Zwiastun”  1979, nr 19, s. 299
  4. Ordynacja w Kaliszu [mgr teol. Jana Waltera], „Strażnica Ewangelicka” 1958, nr 18, s. 277-278
  5. Pierwsze nabożeństwo nowo wybranego proboszcza [ks. Jana Waltera] : Poznań, „Zwiastun” 1962, nr 11, s. 175
  6. Płoszek Wojciech: Poznaniacy wspominali proboszczów, „Zwiastun Ewangelicki”  2010, nr 4, s. 20
  7. Śp. ksiądz senior Jan Walter, „Ewangelik Pszczyński” 1995, nr 2, s. 25
  8. Tranda Zdzisław: Będzie nam Ciebie brak… : wspomnienie o ks. seniorze Janie Walterze, „Zwiastun” 1995, nr 5, s. 16-17